{"id":31649,"date":"2026-03-24T11:42:58","date_gmt":"2026-03-24T08:42:58","guid":{"rendered":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/?p=31649"},"modified":"2026-03-24T13:01:30","modified_gmt":"2026-03-24T10:01:30","slug":"actinomyces-europaeus-beyin-apsesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/2026\/03\/24\/actinomyces-europaeus-beyin-apsesi\/","title":{"rendered":"Otojenik Kaynakl\u0131 Actinomyces europaeus<\/i> Beyin Apsesi: Nadir Bir Olgu ve Literat\u00fcr \u0130ncelemesi"},"content":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e<\/b><\/h2>\n

Aktinomikoz, Actinomycetaceae<\/i> familyas\u0131ndan filament\u00f6z, Gram-pozitif anaerobik bakterilerin neden oldu\u011fu, yava\u015f seyirli gran\u00fclomat\u00f6z bir infeksiyondur (1). Actinomyces<\/i> t\u00fcrleri, orofarenks, gastrointestinal ve \u00fcrogenital sistemin normal floras\u0131nda bulunur ve uygun ko\u015fullarda patojen h\u00e2le gelebilir (1). Aktinomikoz v\u00fccudun bir\u00e7ok b\u00f6lgesini etkileyebilmekle birlikte en s\u0131k oroservikofasiyal, torasik ve abdominopelvik b\u00f6lgelerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr (2,3). \u0130nsan infeksiyonlar\u0131nda en s\u0131k izole edilen t\u00fcr Actinomyces israelii<\/i>\u2019dir (3).<\/p>\n

Merkezi sinir sistemi (MSS) tutulumu nadirdir ve genellikle beyin apsesi, menenjit\/meningoensefalit, subdural ampiyem ve spinal epidural apse gibi klinik tablolarla seyreder (4). Beyin apselerinden en s\u0131k izole edilen t\u00fcr Actinomyces meyeri\u2019<\/i>dir (2). Actinomyces europaeus<\/i> ise genellikle cilt ve yumu\u015fak doku infeksiyonlar\u0131yla ili\u015fkilendirilen nadir bir t\u00fcrd\u00fcr (2). Literat\u00fcrde yaln\u0131zca be\u015f MSS yerle\u015fimli A. europaeus<\/i> olgusu bildirilmi\u015ftir (2,5,6). Ayr\u0131ca, T\u00fcrkiye\u2019den Yesilbas ve arkada\u015flar\u0131 (7) taraf\u0131ndan bildirilen pediatrik bir Actinomyces odontolyticus<\/i> beyin apsesi olgusu mevcuttur.\u00a0<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>

Tablo 1.<\/strong> Literatu\u0308rde Bildirilen Merkezi Sinir Sistemi Yerle\u015fimli Actinomyces europaeus<\/i> Olgular\u0131<\/p><\/div>\n

Bu yaz\u0131da, sa\u011f kulaktaki otojenik infeksiyon ve kolesteatom zemininde geli\u015fen, literat\u00fcrde nadir g\u00f6r\u00fclen ve bildirilen literat\u00fcre g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019den bildirilen ilk MSS yerle\u015fimli A. europaeus <\/i>kaynakl\u0131 nadir bir beyin apsesi olgusu sunuldu.\u00a0 <\/span>Bu sunumla, atipik etkenlerin ay\u0131r\u0131c\u0131 tan\u0131daki \u00f6neminin vurgulanmas\u0131 ve klinisyenlerin bu nadir patojene y\u00f6nelik fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 ama\u00e7lanmaktad\u0131r.<\/p>\n

OLGU<\/b><\/h2>\n

Kronik hastal\u0131\u011f\u0131 bulunmayan 45 ya\u015f\u0131nda erkek hasta, \u015fiddetli ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve sol \u00fcst ekstremitede g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck \u015fik\u00e2yetleri ile acil servise ba\u015fvurdu. Hastan\u0131n ba\u015fvurusundan 10 g\u00fcn \u00f6nce sa\u011f kulak a\u011fr\u0131s\u0131 nedeniyle gitti\u011fi kulak burun bo\u011faz (KBB) poliklini\u011finde akut otitis media tan\u0131s\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 ve oral antibiyotik tedavisi ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011frenildi.<\/p>\n

Ba\u015fvuru an\u0131nda ate\u015fi olmayan hastan\u0131n vital bulgular\u0131 stabildi. N\u00f6rolojik muayenesinde; somnolan, g\u00f6zlerini s\u00f6zel uyaranla a\u00e7an, tek kelimelik yan\u0131tlar verebilen, k\u0131smen oryante ve koopereydi. Pupiller izokorik ve \u0131\u015f\u0131k refleksleri bilateral pozitif olarak de\u011ferlendirildi. Sol \u00fcst ekstremitede parezi mevcuttu. Ense sertli\u011fi saptanmad\u0131. Laboratuvar incelemelerinde; l\u00f6kosit say\u0131s\u0131 13 490 \/mm3, hemoglobin d\u00fczeyi 14.1 g\/dl, trombosit say\u0131s\u0131 420 000\/mm3, C-reaktif protein d\u00fczeyi 3 mg\/lt, eritrosit sedimantasyon h\u0131z\u0131 33 mm\/s olarak bulundu.<\/p>\n

\"\"<\/a>

\u015eekil 1.<\/strong> Beyin Bilgisayarl\u0131 Tomografisinde Sa\u011f Paryetotemporal
B\u00f6lgede \u00c7evresel \u00d6dem E\u015fli\u011finde Hipodens Kistik Lezyon.<\/p><\/div>\n

\"\"<\/a>

\u015eekil 2.<\/strong> Kontrastl\u0131 Beyin Manyetik Rezonans G\u00f6r\u00fcnt\u00fclemede Sa\u011f Temporal Lobda Periferik Kontrast Tutulumu G\u00f6steren Kaps\u00fcll\u00fc Lezyon ve \u00c7evresinde Vazojenik \u00d6dem.<\/p><\/div>\n

Beyin bilgisayarl\u0131 tomografisi (BT)\u2019nde sa\u011f parietotemporal b\u00f6lgede 4.5 \u00d7 4 cm boyutlar\u0131nda, \u00e7evresinde \u00f6dem bulunan kistik lezyon izlendi ve \u00adg\u00f6r\u00fcn\u00fcm \u00f6ncelikle malignite lehine yorumland\u0131 (\u015eekil 1). Kontrastl\u0131 beyin manyetik rezonans g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme (MRG)\u2019de, sa\u011f temporal lobda \u00adT1 sekans\u0131nda hipointens, FLAIR\u2019da hiperintens, internal membran\u00f6z \u00adyap\u0131lar i\u00e7eren, kal\u0131n kaps\u00fcll\u00fc, \u00e7evresinde vazojenik \u00f6dem bulunan, periferal kontrast tutan 63\u00a0\u00d7 33 mm boyutunda kitle lezyonu saptand\u0131. Sa\u011f lateral ventrik\u00fcl kompresyonu ve orta hatta sola do\u011fru kayma mevcuttu (\u015eekil 2).<\/p>\n

Hasta acil olarak opere edildi. Sa\u011f temporobazal b\u00f6lgeden kortikotomi ile girilerek p\u00fcr\u00fclan, sar\u0131 renkli ve k\u00f6t\u00fc kokulu apse bo\u015falt\u0131ld\u0131; apse duvar\u0131 eksize edildi. Ampirik olarak seftriakson [2 g, intraven\u00f6z (\u0130V), 2 \u00d7 1] ve metronidazol (500 mg, \u0130V, 4 \u00d7 1) tedavisi ba\u015fland\u0131.<\/p>\n

Peroperatif apse k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde A. europaeus<\/i> (Gleimia europaea<\/i>) \u00fcremesi saptand\u0131. Mevcut \u00fcreme MALDI-TOF (matris yard\u0131ml\u0131 lazer \u00addesorpsiyon\/iyonizasyon-u\u00e7u\u015f s\u00fcreli kitle spektrometrisi) ile tan\u0131mland\u0131. \u00adAntibiyotik duyarl\u0131l\u0131k testleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131. K\u00fclt\u00fcr sonucuna g\u00f6re tedaviye\u00a0\u00adampisilin\u00a0(2\u00a0g \u0130V, 6 \u00d7 1) ile devam edildi. Patolojik incelemede reaktif gliozis \u00adalanlar\u0131 ve apse odaklar\u0131 i\u00e7eren kronik aktif inflamasyon
\nizlendi.<\/p>\n

Sa\u011f kulakta devam eden ak\u0131nt\u0131 ve a\u011fr\u0131 nedeniyle \u00e7ekilen temporal kemik BT\u2019de; sa\u011f mastoid h\u00fccrelerden timpanik kaviteye uzanan yumu\u015fak doku dansitesi ve kemik\u00e7iklerde erozyon izlendi. Kolesteatom lehine yorumlanan bu bulgular \u00fczerine, infeksiyon kayna\u011f\u0131n\u0131n kolesteatom oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc. Hastaya bir hafta sonra sa\u011f radikal mastoidektomi uyguland\u0131.\u00a0<\/span><\/p>\n

Postoperatif d\u00f6nemde \u0130V ampisilin tedavisi toplam 6 hafta s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc. Ard\u0131ndan hasta, amoksisilin (2 g oral, 2 \u00d7 1) tedavisiyle taburcu edildi. Toplam antibiyotik tedavi s\u00fcresi 6 aya tamamland\u0131. Takiplerinde n\u00f6rolojik sekel saptanmad\u0131.<\/p>\n

Bu yaz\u0131 i\u00e7in hastadan ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f onam al\u0131nd\u0131.<\/p>\n

\u0130RDELEME<\/b><\/h2>\n

Aktinomikozun MSS tutulumu nadirdir; genellikle akci\u011fer, bat\u0131n veya pelvis gibi uzak odaklardan hematojen yay\u0131l\u0131m yoluyla ya da kulak, sin\u00fcsler, servikofasiyal b\u00f6lge gibi kom\u015fu infeksiyonlardan do\u011frudan ge\u00e7i\u015fle meydana gelir (4). Literat\u00fcrdeki MSS yerle\u015fimli A. europaeus <\/i>olgular\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fc Arjantin kaynakl\u0131 bir seride otitis media k\u00f6kenli beyin apsesi olarak bildirilmi\u015ftir (5). D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc olgu, pediatrik ya\u015fta, polimikrobiyal etkenlerin e\u015flik etti\u011fi bir beyin apsesi olgusudur (6). Be\u015finci olgu ise Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nden bildirilen, mastoidit kaynakl\u0131 epidural apsesi bulunan ve n\u00f6rolojik komplikasyonlar sonucu kaybedilen 69 ya\u015f\u0131nda bir kad\u0131nd\u0131r (2). Bildi\u011fimiz kadar\u0131yla sundu\u011fumuz bu olgu T\u00fcrkiye\u2019den bildirilen ilk MSS tutulumlu A. europaeus<\/i> hastas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Literat\u00fcrde bildirilen olgular\u0131n prognozlar\u0131n\u0131n farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6zellikle Bhojwani ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (2) sundu\u011fu 69 ya\u015f\u0131ndaki kad\u0131n olguda, mastoidit k\u00f6kenli A. europaeus<\/i> beyin apsesi tan\u0131daki gecikme ve h\u0131zl\u0131 klinik k\u00f6t\u00fcle\u015fme nedeniyle serebellar infarkt, sin\u00fcs ven trombozu, hidrosefali ve ventrik\u00fclit gibi komplikasyonlarla seyretmi\u015f ve hasta kaybedilmi\u015ftir (2). Buna kar\u015f\u0131n, erken tan\u0131 konulan ve uygun cerrahi ile uzun s\u00fcreli antibiyotik tedavisi uygulanan olgularda tam iyile\u015fme sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir (5,6). Bizim olgumuzda da erken cerrahi drenaj ve uzun s\u00fcreli antibiyotik tedavisi ile tam klinik yan\u0131t elde edilmesi, prognozda erken tan\u0131 ve uygun tedavi yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6nemini desteklemektedir.<\/p>\n

Merkezi sinir sistemi aktinomikozu olgular\u0131n\u0131n %50\u2019sinden fazlas\u0131nda beyin apsesi geli\u015fti\u011fi ve en s\u0131k etkilenen b\u00f6lgelerin frontal ve paryetal loblar oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir (8). Bizim olgumuzda da temporal lob tutulumu mevcuttu. Ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve fokal n\u00f6rolojik defisitler MSS tutulumunda en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan semptomlard\u0131r (8). Hastam\u0131zda da benzer \u015fekilde ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve sol \u00fcst ekstremitede g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck g\u00f6zlendi. G\u00f6r\u00fcnt\u00fclemede saptanan kaps\u00fcll\u00fc lezyon, kitle etkisine yol a\u00e7t\u0131 ve hasta ba\u015flang\u0131\u00e7ta malignite \u00f6n tan\u0131s\u0131yla de\u011ferlendirildi. Aktinomikozun kronik seyirli, invazif ve kitle benzeri g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc s\u0131kl\u0131kla neoplazilerle kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na neden olmaktad\u0131r (8).<\/p>\n

Tan\u0131, infekte materyalin histopatolojik ve mikrobiyolojik incelemesiyle konur (9). \u015e\u00fcpheli olgularda al\u0131nan \u00f6rneklerin do\u011frudan mikroskobik de\u011ferlendirmesinde Gram-pozitif, dallanan filament\u00f6z bakterilerin kitleler h\u00e2linde g\u00f6r\u00fclmesi tan\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan karakteristiktir; s\u00fclf\u00fcr gran\u00fclleri de tipiktir, ancak her zaman saptanmayabilir (10). Actinomyces<\/i> t\u00fcrlerinin, t\u00fcr d\u00fczeyinde tan\u0131mlanmas\u0131 i\u00e7in MALDI-TOF MS ve 16S rRNA dizileme gibi ileri molek\u00fcler y\u00f6ntemler \u00f6nerilmektedir (3).<\/p>\n

Literat\u00fcrde bildirilen olgularda izolatlar\u0131n penisilin, vankomisin ve linezolide kar\u015f\u0131 genellikle y\u00fcksek duyarl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011fi; buna kar\u015f\u0131n klindamisin ve eritromisin gibi makrolidlere kar\u015f\u0131 duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n t\u00fcrler aras\u0131nda de\u011fi\u015fkenlik g\u00f6sterdi\u011fi bildirilmi\u015ftir (5). Bununla birlikte t\u00fcrler aras\u0131nda minimum inhibit\u00f6r konsantrasyon (M\u0130K) d\u00fczeylerinde farkl\u0131l\u0131klar oldu\u011fu; A. europaeus<\/i> ve Actinomyces turicensis<\/i>\u2019in en diren\u00e7li t\u00fcrler aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131 bildirilmektedir (10).<\/p>\n

MSS aktinomikozu tedavisinde genellikle en az 3\u20136 ayl\u0131k antibiyotik tedavisi \u00f6nerilmekte, yetersiz klinik yan\u0131tta tedavi s\u00fcresi uzat\u0131lmaktad\u0131r (8). Meena ve arkada\u015flar\u0131 (8) taraf\u0131ndan yap\u0131lan sistematik bir derlemede, cerrahi m\u00fcdahale ile birlikte uzun s\u00fcreli antibiyotik tedavisinin sa\u011fkal\u0131m\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. Bu bulgular, sunulan olguda uygulanan tedavi yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 desteklemektedir. Hastaya uygulanan cerrahi drenaj ve ard\u0131ndan 6 haftal\u0131k \u0130V ampisilin tedavisi sonras\u0131, 6 aya tamamlanan oral amoksisilin tedavisiyle tam klinik iyile\u015fme sa\u011fland\u0131. Ayr\u0131ca infeksiyon oda\u011f\u0131 cerrahi olarak ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve odak kontrol\u00fc sa\u011fland\u0131.<\/p>\n

Bu olgu, A. europaeus<\/i>\u2019un nadir de olsa beyin apsesi etkeni olabilece\u011fini g\u00f6stermektedir. Kronik otolojik infeksiyonu bulunan hastalarda ay\u0131r\u0131c\u0131 tan\u0131da bu patojenin g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmas\u0131 gereklidir ve erken cerrahi m\u00fcdahale ile uzun s\u00fcreli, hedefe y\u00f6nelik antibiyotik tedavisinin ba\u015far\u0131y\u0131 art\u0131raca\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e Aktinomikoz, Actinomycetaceae familyas\u0131ndan filament\u00f6z, Gram-pozitif anaerobik bakterilerin neden oldu\u011fu, yava\u015f seyirli gran\u00fclomat\u00f6z bir infeksiyondur (1). Actinomyces t\u00fcrleri, orofarenks, gastrointestinal ve \u00fcrogenital sistemin normal floras\u0131nda bulunur ve uygun ko\u015fullarda patojen h\u00e2le gelebilir (1). Aktinomikoz v\u00fccudun bir\u00e7ok b\u00f6lgesini etkileyebilmekle birlikte en s\u0131k oroservikofasiyal, torasik ve abdominopelvik b\u00f6lgelerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr (2,3). \u0130nsan infeksiyonlar\u0131nda en s\u0131k izole edilen t\u00fcr […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":31946,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5131],"tags":[6265,2685,3996,6266],"class_list":["post-31649","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-olgu-sunumu","tag-actinomyces-europaeus","tag-aktinomikoz","tag-beyin-apsesi","tag-otitis-media"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31649","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31649"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31649\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31913,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31649\/revisions\/31913"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31946"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31649"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31649"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31649"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}