{"id":29142,"date":"2024-09-27T11:24:01","date_gmt":"2024-09-27T08:24:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/?p=29142"},"modified":"2024-09-27T13:00:25","modified_gmt":"2024-09-27T10:00:25","slug":"kan-dolasimi-infeksiyonlarinda-uygun-antibiyotik-tedavisine-erken-baslanmasinin-prognoza-etkisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/2024\/09\/27\/kan-dolasimi-infeksiyonlarinda-uygun-antibiyotik-tedavisine-erken-baslanmasinin-prognoza-etkisi\/","title":{"rendered":"Kan Dola\u015f\u0131m\u0131 \u0130nfeksiyonlar\u0131nda Uygun Antibiyotik Tedavisine Erken Ba\u015flanmas\u0131n\u0131n Prognoza Etkisi"},"content":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e<\/h2>\n

Kan dola\u015f\u0131m\u0131 infeksiyonlar\u0131 (KD\u0130\u2019ler), g\u00fc\u00e7l\u00fc antimikrobiyal ajanlar ve destek tedavi olanaklar\u0131na ra\u011fmen morbidite ve mortalitenin \u00f6nemli bir nedeni olmaya devam etmektedir; KD\u0130 insidans\u0131n\u0131n y\u00fcksek gelirli \u00fclkelerde 140-160\/100 000 oldu\u011fu tahmin edilmektedir (1). Avrupa\u2019da, tahmini y\u0131ll\u0131k KD\u0130 say\u0131s\u0131 1.2 milyon civar\u0131ndad\u0131r (2). Nozokomiyal KD\u0130, Amerika Birle\u015fik Devletleri (ABD)\u2019nde y\u0131ll\u0131k olarak tahmini 250 000 olgu ile morbidite ve mortalitenin \u00f6nemli bir nedenidir (3,4). D\u00fcnya genelinde bir\u00e7ok \u00fclkede s\u00fcrveyans \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda ve metodoloji standartlar\u0131nda eksiklikler olmas\u0131na ra\u011fmen D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc (DS\u00d6), hem sa\u011fl\u0131k bak\u0131m ili\u015fkili hem toplum kaynakl\u0131 infeksiyonlarda y\u00fcksek diren\u00e7 oranlar\u0131 oldu\u011funu bildirmi\u015ftir (5). \u00c7e\u015fitli bakteriyel patojenlerde \u00e7oklu ila\u00e7 direnci son y\u0131llarda pandemik seviyeye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r (6). Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nde her y\u0131l iki milyondan fazla ki\u015finin antibiyoti\u011fe diren\u00e7li mikroorganizmalarla infekte oldu\u011fu ve bu infeksiyonlar nedeniyle en az 23 bin ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc tahmin edilmektedir (7). Hastanede yat\u0131\u015f gerektiren hastalar\u0131n durumunun, komorbidite, yeni tedavi se\u00e7enekleri, yeni ila\u00e7lar ve uzayan yat\u0131\u015f s\u00fcreleri gibi fakt\u00f6rler nedeniyle artan karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, ya\u015flanan n\u00fcfus ve invazif cihazlar\u0131n yayg\u0131n kullan\u0131m\u0131, bakteriyemi i\u00e7in y\u00fcksek riskler olu\u015fturmaktad\u0131r. Artan antimikrobiyal diren\u00e7, bakteriyemi gibi ciddi infeksiyonu olan hastalarda, hasta y\u00f6netimini zorla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Mikrobiyolojik sonu\u00e7lar\u0131n elde edilmesi 24-72 saati bulaca\u011f\u0131ndan infeksiyon i\u00e7in ilk tedavi genellikle ampiriktir. Ampirik tedavi se\u00e7imi; geni\u015f spektrumlu antibiyotiklerin kullan\u0131m\u0131yla ili\u015fkili maliyet, yan etki ve diren\u00e7 gibi fakt\u00f6rlerin g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmas\u0131 ile patojene kar\u015f\u0131 etkililik aras\u0131nda bir denge gerektirir. Sepsis klini\u011findeki ve n\u00f6tropenik ate\u015f ata\u011f\u0131ndaki hastalarda, geni\u015f spektrumlu antimikrobiyallerin erken uygulanmas\u0131 \u00f6nerilmektedir (8,9). Bunun yan\u0131nda sepsis ve septik \u015fok klini\u011findeki hastalarda, uygun antimikrobiyal uygulamas\u0131n\u0131n \u00f6nemi kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r (10-14). Uygun antimikrobiyal tedavinin, KD\u0130 geli\u015fen hastalar \u00fczerine etkisi hakk\u0131ndaki yay\u0131nlar bu alanda geli\u015fmi\u015f metodolojilerin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yeni \u00e7al\u0131\u015fmalara olan ihtiyac\u0131 ortaya koymu\u015ftur (15,16). \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda KD\u0130 olan hastalarda ba\u015flanan ampirik antimikrobiyal tedavilerin uygunlu\u011fu de\u011ferlendirildi; erken ve uygun antimikrobiyal tedavinin mortalite ve hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresi \u00fczerine etkisi ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Y\u00d6NTEMLER<\/h2>\n

Prospektif kohort nitelikte olan \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131za, Ankara\u2019da \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc basamak bir hastanede Mart-May\u0131s 2017 tarihleri aras\u0131nda yat\u0131r\u0131larak takip edilen, KD\u0130 tan\u0131s\u0131 konan, 18 ya\u015f ve \u00fczeri 100 hasta dahil edildi. Hastalar, yatt\u0131klar\u0131 kliniklerde yat\u0131\u015f s\u00fcreleri boyunca izlendi ve sosyodemografik \u00f6zellikleri, klinik ve mikrobiyolojik verileri, ampirik ba\u015flanan tedavileri, uygun tedaviye kadar ge\u00e7en s\u00fcreleri, 10. g\u00fcn (erken d\u00f6nem) ile hastane yat\u0131\u015f sonu mortaliteleri ve hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcreleri kaydedildi.<\/p>\n

Komorbid hastal\u0131klar\u0131n derecelendirmesi Charlson komorbidite indeksi (CCI) kullan\u0131larak yap\u0131ld\u0131. Hastal\u0131k ciddiyeti, kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde \u00fcreme sinyalinin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnde sepsis veya septik \u015fok varl\u0131\u011f\u0131 Glasgow koma skoru (GKS) ve yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitelerinde (YB\u00dc\u2019lerde) yatan hastalar i\u00e7in ard\u0131\u015f\u0131k (sepsis ili\u015fkili) organ yetmezli\u011fi de\u011ferlendirmesi (sequential organ failure assessment – SOFA) skorundaki de\u011fi\u015fim \/ YB\u00dc d\u0131\u015f\u0131nda h\u0131zl\u0131 SOFA (quick-SOFA – qSOFA) skorlar\u0131 ile de\u011ferlendirildi. Sepsis ve septik \u015fok tan\u0131lar\u0131 sepsis-3 ilkelerine dayanarak yap\u0131ld\u0131 (17). Bactec aerop ve anaerop kan k\u00fclt\u00fcr \u015fi\u015felerine (Becton, Dickinson and Company, ABD)\u00a0 <\/span>ekilerek T\u0131bbi Mikrobiyoloji Laboratuvar\u0131\u2019na g\u00f6nderilen ve BD BACTECTM<\/sup> FX40 (Becton, Dickinson and Company, ABD) otomatize kan k\u00fclt\u00fcr\u00fc sisteminde ink\u00fcbe edilen \u00f6rneklerin t\u00fcr d\u00fczeyinde tan\u0131mlanmas\u0131 \u201cmatrix-assisted laser desorption ionization-time of flight mass spectrometry\u201d (MALDI-TOF; Bruker Daltonics, ABD) otomatize sistemiyle ve antibiyotik duyarl\u0131l\u0131klar\u0131 da BD PhoenixTM<\/sup> (Becton, Dickinson and Company, ABD) ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Antibiyotik duyarl\u0131l\u0131klar\u0131 i\u00e7in Avrupa Antimikrobiyal Duyarl\u0131l\u0131k Testleri Komitesi (Europe Committee on Antimicrobial Susceptibility Testing – EUCAST) \u00f6nerileri ve s\u0131n\u0131r de\u011ferleri kullan\u0131ld\u0131 (18). Bir bakteriyemik atakta birden fazla mikroorganizman\u0131n izolasyonu polimikrobiyal bakteriyemi olarak tan\u0131mland\u0131. \u00dcreyen mikroorganizma, o mikroorganizma i\u00e7in etkili antibiyotik s\u0131n\u0131f\u0131ndan \u00fc\u00e7 veya daha fazla antibiyoti\u011fe diren\u00e7li olmas\u0131 halinde \u00e7ok ila\u00e7 diren\u00e7li (\u00c7\u0130D) (multidrug resistant) olarak, en fazla iki grupta yer alan antibiyoti\u011fe duyarl\u0131 ve di\u011fer t\u00fcm antibiyotiklere diren\u00e7li olmas\u0131 halinde yayg\u0131n ila\u00e7 diren\u00e7li (Y\u0130D) (extensively drug resistant) olarak, t\u00fcm antibiyotik s\u0131n\u0131flar\u0131na diren\u00e7li olmas\u0131 halinde ise t\u00fcm ila\u00e7lara diren\u00e7li (pandrug resistant) olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131ld\u0131 (19). Hastane yat\u0131\u015f\u0131ndan \u226548 saat sonra geli\u015fen infeksiyonlar hastane kaynakl\u0131 (HK) KD\u0130 (HK-KD\u0130); yat\u0131\u015f\u0131n\u0131n ilk 48 saati i\u00e7inde geli\u015fenler toplum ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 (TB) KD\u0130 (TB- KD\u0130) olarak grupland\u0131r\u0131ld\u0131. Toplum ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 KD\u0130\u2019ler, son 30 g\u00fcn i\u00e7inde sa\u011fl\u0131k bak\u0131m\u0131 maruziyeti varl\u0131\u011f\u0131nda sa\u011fl\u0131k bak\u0131m ili\u015fkili (SB\u0130) veya sa\u011fl\u0131k bak\u0131m\u0131 maruziyeti yoksa toplum kaynakl\u0131 (TK) olarak ayr\u0131ld\u0131 (20,21). Hastadan al\u0131nan bir veya daha fazla kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde saptanan mikroorganizman\u0131n, v\u00fccudun bir ba\u015fka b\u00f6lgesindeki infeksiyonla ili\u015fkisinin olmamas\u0131, primer KD\u0130 olarak tan\u0131mland\u0131 (22). Kateter ili\u015fkili (K\u0130) KD\u0130 (K\u0130-KD\u0130) tan\u0131s\u0131; Amerika \u0130nfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 Derne\u011fi (Infectious Diseases Society of America – IDSA)\u2019nin 2009 y\u0131l\u0131 \u0130ntravask\u00fcler Kateter \u0130li\u015fkili \u0130nfeksiyonun Tan\u0131 ve Y\u00f6netimi K\u0131lavuzu\u2019nda yer alan kriterlere uygun olarak, intravask\u00fcler kateteri olan, infeksiyonun klinik bulgular\u0131 bulunan ve infeksiyon oda\u011f\u0131 olabilecek ba\u015fka bir kaynak bulunmayan hastada, pozitif periferal kan k\u00fclt\u00fcr\u00fc ile birlikte kateterden al\u0131nan kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde ayn\u0131 mikroorganizman\u0131n saptanmas\u0131yla kondu (23). Kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde \u00fcreyen mikroorganizma, v\u00fccudun bir ba\u015fka b\u00f6lgesindeki infeksiyon ile ili\u015fkili ise sekonder KD\u0130 olarak grupland\u0131r\u0131ld\u0131. Sekonder KD\u0130 tan\u0131s\u0131 i\u00e7in, infeksiyon oda\u011f\u0131ndan al\u0131nan k\u00fclt\u00fcrde bulunan ve kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden izole edilen mikroorganizman\u0131n ayn\u0131 olmas\u0131 \u015fart\u0131 arand\u0131 (22,24). Klinik ve\/veya radyolojik olarak infeksiyon oda\u011f\u0131 saptanm\u0131\u015f ancak etkeni mikrobiyolojik olarak kan\u0131tlanmam\u0131\u015f olgular da sekonder KD\u0130\u2019lere dahil edildi.<\/p>\n

Uygun ampirik antibiyotik tedavisi; kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn veya \u00f6ncesinde uygulanmaya ba\u015flanan, \u00fcreyen mikroorganizman\u0131n in vitro<\/i> duyarl\u0131 g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc en az bir antibiyotik ile intraven\u00f6z tedavi olarak tan\u0131mland\u0131. Hastaya bu zaman diliminde ba\u015flanan tedavi, duyarl\u0131l\u0131k test sonucuna g\u00f6re diren\u00e7li bulunmu\u015f ise, olas\u0131 mikroorganizmaya etkili bir gruptan antibiyotik se\u00e7ilmemi\u015fse ve hasta kan k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00f6ncesinde veya kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn herhangi bir antibiyotik alm\u0131yorsa, tedavi uygun olmayan ampirik tedavi olarak de\u011ferlendirildi. Prognoz de\u011ferlendirmesi; erken d\u00f6nem mortalite (10. g\u00fcn), hastaneden \u00e7\u0131k\u0131\u015f \u015fekli (taburculuk, \u00f6l\u00fcm) ve hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresi ile yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Etik kurul onay\u0131, Sa\u011fl\u0131k Bilimleri \u00dcniversitesi Ankara Numune Sa\u011fl\u0131k Uygulama ve Ara\u015ft\u0131rma Merkezi Bilimsel Ara\u015ft\u0131rmalar De\u011ferlendirme Komisyonu\u2019nun 22 \u015eubat 2017 tarih ve 1233\/2017 karar numaras\u0131yla al\u0131nd\u0131. Ayr\u0131ca hastalar\u0131n kendilerinden ve yo\u011fun bak\u0131mda veya ent\u00fcbe olan hastalar i\u00e7inse yak\u0131nlar\u0131ndan onam al\u0131nd\u0131.<\/p>\n

\u0130statistiksel Analiz<\/h3>\n

Verilerin analizi, SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) versiyon 24.0 program\u0131 (IBM Corp., Armonk, NY, ABD) ile yap\u0131ld\u0131. Kategorik verilerin gruplar aras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda Pearson \u03c7\u00b2, Fisher\u2019in kesin testi ve e\u011filim (\u201ctrend\u201d) i\u00e7in \u03c7\u00b2 testi; s\u00fcrekli verilerin iki grup aras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda Mann-Whitney U testi kullan\u0131ld\u0131. De\u011fi\u015fkenlerin mortaliteye etkisi lojistik regresyon analizi ile de\u011ferlendirildi ve p<\/i> <0.05 istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczey olarak kabul edildi.<\/p>\n

BULGULAR<\/h2>\n
\"\"<\/a>

Tablo 1.<\/strong> Ampirik Tedavi Uygunlu\u011funa G\u00f6re Hastal\u0131k Ciddiyeti Parametreleri<\/p><\/div>\n

\u00c7al\u0131\u015fmaya al\u0131nan 100 hastada ortanca ya\u015f 64 (min.-mak.=19-94) y\u0131l olup olgular\u0131n %51\u2019ini kad\u0131nlar olu\u015fturdu. Hastalar\u0131n %51\u2019i YB\u00dc\u2019lerde, %36\u2019s\u0131 dahili kliniklerde ve %13\u2019\u00fc cerrahi kliniklerde takip edildi. Olgular\u0131n %47\u2019sinde imm\u00fcnos\u00fcpresif hastal\u0131k mevcuttu; klinik \u015fiddetleri de\u011ferlendirildi\u011finde, %59\u2019unun sepsiste ve %27\u2019sinin septik \u015fokta oldu\u011fu g\u00f6zlendi. Ampirik antibiyotik tedavisi uygunlu\u011funa g\u00f6re gruplar aras\u0131nda; cinsiyet, ya\u015f, imm\u00fcnos\u00fcpresyon varl\u0131\u011f\u0131 ve hastal\u0131k ciddiyeti parametreleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde farkl\u0131l\u0131k saptanmad\u0131 (Tablo 1).<\/p>\n

\"\"<\/a>

Tablo 2.<\/strong> Etken Mikroorganizmalar\u0131n Da\u011f\u0131l\u0131m\u0131<\/p><\/div>\n

Polimikrobiyal KD\u0130 oran\u0131 %12 bulundu. Gram-pozitif mikroorganizmalar %47, Gram-negatifler %39 ve mayalar %2 oranlar\u0131nda etken olarak saptand\u0131. Gram-pozitif bakterilerden en s\u0131k saptanan etken Staphylococcus aureus<\/i> (%57.4, n=27) iken Gram-negatiflerde en s\u0131k etken Escherichia coli <\/i>(%56.4, n=22) idi. Hi\u00e7bir mikroorganizma t\u00fcr\u00fc ampirik tedavi uygunlu\u011fu ile istatistiksel olarak ili\u015fkili bulunmad\u0131 (p<\/i> >0.05) (Tablo 2).<\/p>\n

Polimikrobiyal KD\u0130 etkenleri de dahil olmak \u00fczere takibe al\u0131nan 100 hastada toplam 114 mikroorganizma saptand\u0131. Polimikrobiyal etken saptanan 12 hastadaki mikroorganizmalar\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131; E. coli<\/i> (n=8), S. aureus<\/i> (n=5), Enterococcus faecalis<\/i> (n=4), Acinetobacter baumannii<\/i> (n=3), Candida glabrata<\/i> (n=2), Morganella morganii<\/i> (n=1), Streptococcus<\/i> spp. (n=1), Serratia marcescens<\/i> (n=1), Achromobacter<\/i> spp. (n=1) \u015feklinde olup tamam\u0131 infeksiyon etkeni olarak kabul edildi. Bu mikroorganizmalar\u0131n 57 (%50)\u2019si \u00c7\u0130D de\u011fildi; geriye kalan %50\u2019sinin da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 ise 45 \u00c7\u0130D ve 12 Y\u0130D \u015feklindeydi. Ampirik tedavisi uygun olan hastalarda, \u00c7\u0130D olmayan etkenler; uygun olmayanlarda ise \u00c7\u0130D etkenler istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde daha fazla bulundu (p<\/i>=0.001). Hastalar\u0131n tamam\u0131ndaki KD\u0130\u2019lerin %57\u2019si hastane kaynakl\u0131, %43\u2019\u00fc toplum ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 idi. Toplum ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 KD\u0130\u2019lerin 20 (%46.5)\u2019si sa\u011fl\u0131k bak\u0131m\u0131 ili\u015fkili ve 23 (%53.4)\u2019\u00fc toplum kaynakl\u0131 KD\u0130\u2019lerden olu\u015fmaktayd\u0131. Ampirik tedavi uygunlu\u011funa g\u00f6re KD\u0130 geli\u015fim yerleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan, gruplar aras\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde farkl\u0131l\u0131k saptanmad\u0131 (p<\/i>=0.166). Takip edilen olgular, infeksiyonun kayna\u011f\u0131na g\u00f6re grupland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda; primer KD\u0130 t\u00fcm olgular\u0131n %55\u2019inde g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken, sekonder KD\u0130 %45\u2019inde saptand\u0131. Primer KD\u0130\u2019lerin be\u015fi (t\u00fcm KD\u0130\u2019lerin %5\u2019i) kateter ili\u015fkili idi. Sekonder KD\u0130 kaynaklar\u0131 s\u0131kl\u0131k s\u0131ras\u0131na g\u00f6re, \u00fcriner sistem (n=21), gastrointestinal sistem (n=11), solunum sistemi (n=12) ve deri ve yumu\u015fak doku (n=1) olarak tespit edildi. Kayna\u011f\u0131na g\u00f6re KD\u0130 ve ampirik tedavi uygunlu\u011fu aras\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde bir ili\u015fki saptanmad\u0131 (p<\/i>=0.340) (Tablo 1).<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda ampirik tedavide en s\u0131k kullan\u0131lan \u00fc\u00e7 antibiyotik grubu; beta-laktam \/ beta-laktamaz inhibit\u00f6r\u00fc (%37.7), sefalosporinler (%16.6) ve karbapenemler (%13.3) idi. Olgular\u0131n 25 (%27.7)\u2019nde ampirik tedavi kombine ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. En s\u0131k kombine antibiyotik grubu beta-laktam + glikopeptid \/ lipopeptid kombinasyonuydu. Kolistin + tigesiklin (n=1) ve siprofloksasin + metronidazol (n=2) kombinasyonlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm kombinasyonlarda (n=22) beta-laktam antibiyotikler ile kombinasyon yap\u0131ld\u0131.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>

Tablo 3.<\/strong> Uygun Tedaviye Kadar Ge\u00e7en Su\u0308re ve Mortalite Da\u011f\u0131l\u0131m\u0131*<\/p><\/div>\n

\u00c7al\u0131\u015fmaya al\u0131nan hastalar\u0131n %57\u2019sine uygun ampirik tedavi ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. Ampirik antibiyotik tedavisi uygun olmayan 43 hastan\u0131n, 12\u2019sinde uygun tedaviye taburculuk veya \u00f6l\u00fcm nedeniyle ge\u00e7ilememi\u015fti; kalan 31 hastada uygun tedaviye ge\u00e7i\u015f s\u00fcresi ortalama 4.0\u00b12.3 g\u00fcnd\u00fc. \u00d6l\u00fcm (n=6) ve ba\u015fka merkeze nakil \/ kendi iste\u011fi ile taburculuk (n=6) nedeniyle uygun tedaviye hi\u00e7 ge\u00e7ilemeyen hastalar\u0131n \u00f6zelliklerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda; taburcu edilen hastalar\u0131n tamam\u0131n\u0131n GKS\u2019sinin 15 oldu\u011fu, sepsiste olmad\u0131klar\u0131 ve hi\u00e7 ent\u00fcbe edilmedikleri g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u00dc\u00e7 hastada geni\u015flemi\u015f spektrumlu beta laktamaz (GSBL) pozitif E. coli<\/i>, iki hastada metisiline diren\u00e7li S. aureus<\/i> (MRSA) ve bir hastada duyarl\u0131 E. faecalis <\/i>\u00fcremeleri olmu\u015ftu. Ampirik olarak \u00fc\u00e7 hastaya piperasilin tazobaktam, bir hastaya ampisilin sulbaktam + siprofloksasin, bir hastaya amoksisilin klavulonat ve bir hastaya siprofloksasin ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. Takipte \u00f6len alt\u0131 hastan\u0131n tamam\u0131n\u0131n YB\u00dc\u2019de takip edilen hastalar oldu\u011fu, GKS\u2019lerinin d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu [medyan=3 (min.-mak.=3-13)], biri hari\u00e7 di\u011ferlerinin ent\u00fcbe edildi\u011fi, tamam\u0131n\u0131n sepsiste ve be\u015finin septik \u015fokta oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Tamam\u0131nda geli\u015fen KD\u0130 tipi hastane kaynakl\u0131 olup \u00fcreyen etkenlerin MRSA (n=4), Y\u0130D Klebsiella pneumoniae<\/i> (n=1), \u00c7\u0130D Enterococcus faecim<\/i> (n=1) gibi diren\u00e7li etkenler oldu\u011fu kaydedildi. Hastalar\u0131n tamam\u0131nda, uygun tedaviye kadar ge\u00e7en s\u00fcre ile erken ve taburculuk sonu mortaliteleri aras\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde ili\u015fki saptanmad\u0131 (Tablo 3).<\/p>\n

\u015eifa ile taburculuk, ampirik tedavisi uygun olan grupta (%61.4), olmayan gruba g\u00f6re (%48.8) daha y\u00fcksekti; ancak fark istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde bulunmad\u0131 (p<\/i>=0.417). Hastalar\u0131n tamam\u0131nda erken d\u00f6nem mortalite %26, hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite %41 idi. Ampirik tedavisi uygun olsun veya olmas\u0131n t\u00fcm hastalarda hem erken d\u00f6nem hem hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite aras\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde farkl\u0131l\u0131k saptanmad\u0131 (p<\/i>=0.934, p<\/i>=0.330). Ampirik tedavisi uygun olan hastalar\u0131n hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresi (medyan: 25 g\u00fcn) uygun olmayanlar\u0131n kal\u0131\u015f s\u00fcresinden (medyan: 14 g\u00fcn) anlaml\u0131 d\u00fczeyde k\u0131sa bulundu (p<\/i>=0.035) (Tablo 1).<\/p>\n

\"\"<\/a>

Tablo 4.<\/strong> Risk Fakt\u00f6rlerine G\u00f6re Tedavi Uygunlu\u011funa Ba\u011fl\u0131 Mortalite Da\u011f\u0131l\u0131m\u0131*<\/p><\/div>\n

Mortalite \u00fczerine etkisi olabilecek fakt\u00f6rlere g\u00f6re ampirik tedavi uygunlu\u011fu ve mortalite aras\u0131ndaki ili\u015fki de\u011ferlendirildi\u011finde; yo\u011fun bak\u0131mda yatan hastalarda erken d\u00f6nem ve hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite ampirik tedavisi uygun olan ve olmayanlar aras\u0131nda benzer bulundu.\u00a0 <\/span>Bu durum GKS, CCI\u2019ya g\u00f6re komorbidite derecesi, sepsis, septik \u015fok, ent\u00fcbasyon ve infeksiyon geli\u015fme yeri i\u00e7in de ayn\u0131 \u015fekilde sonu\u00e7land\u0131. Yaln\u0131zca imm\u00fcnokompetan ki\u015filerde ampirik tedavi uygun ba\u015flanmad\u0131\u011f\u0131nda hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite anlaml\u0131 d\u00fczeyde daha y\u00fcksekti (p<\/i>=0.033) (Tablo 4). <\/span><\/p>\n

De\u011fi\u015fkenlerin mortaliteye etkisi \u00fczerine yap\u0131lan lojistik regresyon analizinde; ampirik tedavi uygunlu\u011fu ve uygun tedaviye kadar ge\u00e7en s\u00fcrenin erken d\u00f6nem ve hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite etkisi anlaml\u0131 d\u00fczeyde de\u011fildi (p<\/i> >0.05). Mikroorganizmada diren\u00e7 varl\u0131\u011f\u0131, diren\u00e7li olmayan patojenlere g\u00f6re hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite riskini 2.44 kat art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131 [%95 g\u00fcven aral\u0131\u011f\u0131 (GA)=1.07-5.58; p<\/i>=0.033].<\/p>\n

\u0130RDELEME<\/h2>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, KD\u0130\u2019lerde ba\u015flanan ampirik tedavilerin uygunlu\u011fu de\u011ferlendirildi ve ampirik tedavi zamanlamas\u0131 ve uygunlu\u011funun t\u00fcm nedenlere ba\u011fl\u0131 mortaliteye ve hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresine etkisi ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Hastalar, takip edildikleri klinik, komorbid durumlar\u0131, hastal\u0131k ciddiyetine g\u00f6re grupland\u0131r\u0131larak uygun ampirik tedavinin mortalite \u00fczerine etkisi ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. T\u00fcm gruplardan yaln\u0131zca imm\u00fcnokompetan hasta grubunda, uygun olmayan ampirik tedavi ile hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite, uygun ampirik tedavi alanlara g\u00f6re istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde y\u00fcksek bulundu (%54.5 ve %25.8) (p<\/i>=0.033). \u0130mm\u00fcnos\u00fcprese hasta grubunda, ampirik tedavi uygun ba\u015flanm\u0131\u015f olsa dahi takipte mortalite geli\u015fmi\u015fti. Bu sonu\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fma grubumuz i\u00e7in mortalite \u00fczerinde imm\u00fcnos\u00fcpresyonun, uygun ampirik antibiyotik tedavisinden daha \u00f6nemli bir belirleyici oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fc. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zdan farkl\u0131 olarak Migiyama ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (12) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda imm\u00fcnos\u00fcprese hastalarda, uygun ba\u015flanmayan ampirik tedavi grubuna g\u00f6re uygun ba\u015flanan tedavi ile 30 g\u00fcnl\u00fck mortalite daha d\u00fc\u015f\u00fck bulunmu\u015f; ancak imm\u00fcnkompetan hastalarda bu ili\u015fki g\u00f6sterilememi\u015ftir. Benzer bulgu n\u00f6tropenik olan ve olmayan hastalar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 Kang ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (11) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda da g\u00f6sterilmi\u015f, n\u00f6tropenik olmayan hasta alt grubunda uygun tedavideki gecikmenin mortaliteyi etkilemedi\u011fi bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda sepsis ve \/ veya septik \u015fok saptanan hastalarda, ampirik tedavi uygunlu\u011funun hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresini ve iki sonlan\u0131m noktas\u0131 i\u00e7in de mortaliteyi etkilemedi\u011fi g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Ampirik tedavisi uygun ve GKS \u22648 olan grupta, mortalitenin daha y\u00fcksek oldu\u011fu g\u00f6zlendi. Bu durum, a\u011f\u0131r hastal\u0131\u011f\u0131 olan olgular\u0131n antimikrobiyal tedaviden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak y\u00fcksek mortalite riski ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na i\u015faret edebilir.<\/p>\n

Hattori<\/span> ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (28) KD\u0130 geli\u015fen hastalar ile y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, KD\u0130 geli\u015fim yeri ve kayna\u011f\u0131 ile ampirik tedavi uygunlu\u011fu aras\u0131nda anlaml\u0131 ili\u015fki bildirilmi\u015ftir. S\u00f6z konusu \u00e7al\u0131\u015fmada, farklar istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde olmamakla birlikte, hastane kaynakl\u0131 infeksiyonlarda, toplum ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131 infeksiyonlara g\u00f6re uygun olmayan ampirik tedavinin daha s\u0131k ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 (%65.1 ve %34.9) g\u00f6sterilmi\u015f olup TB-KD\u0130\u2019lerin yakla\u015f\u0131k olarak 2\/3\u2019\u00fcne uygun tedavi ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. Moehring ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (21) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, sa\u011fl\u0131k bak\u0131m\u0131 ile ili\u015fkili ve hastane kaynakl\u0131 infeksiyonlar, toplum kaynakl\u0131 infeksiyonlara g\u00f6re, uygun antibiyotik tedavisinde gecikmelerle ili\u015fkili bulunmu\u015ftur. Lueangarun ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (29) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda da toplum kaynakl\u0131 ve sa\u011fl\u0131k bak\u0131m ili\u015fkili infeksiyona k\u0131yasla nozokomiyal infeksiyon ve ilaca diren\u00e7li mikroorganizma varl\u0131\u011f\u0131 uygun olmayan ampirik antimikrobiyal ba\u015flang\u0131c\u0131 ile anlaml\u0131 d\u00fczeyde ili\u015fkili olarak bildirilmi\u015ftir. Bizim \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda ise ilaca diren\u00e7li mikroorganizma varl\u0131\u011f\u0131, uygun olmayan ampirik tedavi ile ili\u015fkili bulundu; ancak infeksiyon kayna\u011f\u0131 ve geli\u015fme yeri, ampirik tedavi uygunlu\u011fu ile ili\u015fkili bulunmad\u0131.<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan mikroorganizmalar Gram-pozitif bakterilerdi (%47). Bunu %39 oran\u0131 ile Gram-negatif bakteriler izledi; Candida<\/i> infeksiyonlar\u0131n\u0131n oran\u0131 yaln\u0131zca %2 idi. Polimikrobiyal bakteriyemi ise hastalar\u0131n %12\u2019sinde saptand\u0131. Mikroorganizma baz\u0131nda en s\u0131k tespit edilen etkenler s\u0131ras\u0131yla S. aureus<\/i>, E. coli<\/i> ve Enterecoccus<\/i> spp. idi. SENTRY Antimikrobiyal S\u00fcrveyans Program\u0131 <\/span>2010-2016 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda; ABD\u2019de KD\u0130 izolatlar\u0131n\u0131n %50.1\u2019inin, Avrupa\u2019da ise %40.6\u2019s\u0131n\u0131n Gram-pozitif mikroorganizmalardan kaynakland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir (30). CAESAR 2017 y\u0131ll\u0131k raporunda T\u00fcrkiye\u2019de E. coli<\/i> (%24.1) KD\u0130\u2019lerde en s\u0131k izole edilen patojen olarak bildirilmi\u015ftir. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zdaki S. aureus<\/i> (%27.0) s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 CAESAR 2017 y\u0131l\u0131 T\u00fcrkiye verilerinin (%15.1) \u00fczerindedir (31). \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda be\u015fi K\u0130-KD\u0130 olmak \u00fczere toplamda 55 primer KD\u0130\u2019nin 24 (%43.6)\u2019\u00fcnde S. aureus<\/i> saptanm\u0131\u015fken; 45 sekonder KD\u0130\u2019nin 3 (%6.7)\u2019\u00fcnde S. aureus <\/i>saptand\u0131. Primer KD\u0130\u2019lere y\u00f6nelik ampirik tedavi ba\u015flan\u0131rken S. aureus<\/i> \u00f6ncelikle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi gereken mikroorganizmalardan biridir. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zdaki Enterococcus<\/i> spp. s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 (%12), Avrupa (%9.4) ve ABD (%10.6) verileriyle uyumlu (28) olup CAESAR 2017 T\u00fcrkiye verilerinin (%18.8) alt\u0131ndad\u0131r (31).<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda saptanan etkenlerin %50\u2019sinde \u00e7oklu veya yayg\u0131n ila\u00e7 direnci oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Ampirik tedavisi uygun olmayan hastalarda, \u00c7\u0130D etkenler istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde daha fazla saptand\u0131. Lojistik regresyon analizinde \u00e7oklu ila\u00e7 direncinin mortaliteyi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 tespit edildi. Benzer \u015fekilde, i\u00e7inde T\u00fcrkiye\u2019nin de bulundu\u011fu EUROBACT uluslararas\u0131 kohort \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, \u00c7\u0130D Gram-negatif bakterilerin, son yirmi y\u0131lda KD\u0130\u2019de ana neden olarak saptanan Gram-pozitif ve mayalara ra\u011fmen yeniden ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015f; \u00c7\u0130D \/ Y\u0130D organizma varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, uygun tedaviye ge\u00e7i\u015fteki s\u00fcrenin uzamas\u0131na ve mortalitenin artmas\u0131na neden oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir (32).<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, KD\u0130 nedeniyle ampirik tedavide en \u00e7ok kullan\u0131lan antibiyotik %37.7 oran\u0131 ile beta-laktam \/ beta-laktamaz inhibit\u00f6rleri olarak tespit edildi. Kombine ampirik antibiyotik olarak 25 (%27.7) hastaya uygulanm\u0131\u015ft\u0131. En s\u0131k uygulanan kombinasyon beta-laktam + glikopeptid \/ lipopeptid kombinasyonu idi. Hi\u00e7bir antibiyotikte veya antibiyotik grubunda, uygun olmayan ampirik tedavi ile do\u011frudan ili\u015fki g\u00f6zlenmedi. Lueangarun<\/span> ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (29) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, kolistin uygun ampirik tedavi ile anlaml\u0131 d\u00fczeyde ili\u015fkili olarak bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, t\u00fcm hastalar i\u00e7in uygun olmayan ampirik tedavi oran\u0131 %43 olarak saptand\u0131. Bu konuda yap\u0131lan farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda bu oran %9-73.5 aral\u0131\u011f\u0131nda bildirilmi\u015ftir (15,27,29,33-44). Oranlardaki geni\u015f yelpaze \u00fclkeler aras\u0131 ve hastaneler aras\u0131 diren\u00e7 profillerindeki (37,45), sa\u011fl\u0131k bak\u0131m ili\u015fkili nozokomiyal infeksiyon oranlar\u0131ndaki ve d\u00fc\u015f\u00fck maliyeti nedeniyle ampirik tedavide \u00f6nerilen ila\u00e7lardaki farkl\u0131l\u0131klardan kaynaklanm\u0131\u015f olabilece\u011fi gibi (37), yaln\u0131zca MRSA veya karbapenem diren\u00e7li Enterobacterales<\/i> bakteriyemisi gibi \u00c7\u0130D\u2019i olan hastalar\u0131n dahil edildi\u011fi \u00e7al\u0131\u015fmalardan (41,44) da kaynaklanm\u0131\u015f olabilir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra bir ba\u015fka fakt\u00f6r, uygun ampirik antimikrobiyal tedavi tan\u0131m\u0131ndaki zaman\u0131n, baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zdan farkl\u0131 olarak indeks kan k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn al\u0131nmas\u0131ndan sonraki 48 saate uzat\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 da olabilir (40,44).<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda uygun olmayan ampirik tedavide ana fakt\u00f6r diren\u00e7li mikroorganizmalar olarak tespit edildi. Uygun olmayan ampirik tedavi nedeni; 43 hastan\u0131n 33 (%76.7)\u2019\u00fcnde etkene uygun olmayan antimikrobiyal se\u00e7iminden, 10 (%23.3)\u2019unda ise kan k\u00fclt\u00fcr\u00fc al\u0131nd\u0131ktan sonraki 24 saat i\u00e7inde antimikrobiyal ba\u015flanmamas\u0131ndan kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

Hekimlerin KD\u0130 ve sepsis klinik belirti ve bulgular\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra risk fakt\u00f6rlerine dair fark\u0131ndal\u0131k d\u00fczeylerinin art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n, bu alanda iyile\u015ftirme ihtiyac\u0131 olan en \u00f6nemli konular oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Etken mikroorganizmaya uygun olmayan ampirik tedavi verilen 33 hastada izole edilen etkenlerden, 2 (%6.1)\u2019sinde Candida<\/i>, 23 (%69.7)\u2019\u00fcnde \u00c7\u0130D, 8 (%24.2)\u2019inde ise Y\u0130D etken olarak saptand\u0131. Ampirik tedavi plan\u0131nda, b\u00f6lge veya \u00fclke verilerinin yan\u0131 s\u0131ra yerel duyarl\u0131l\u0131k verileri de dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma bakteriyemili hastalarda uygun olmayan ampirik antibiyotik kullan\u0131m\u0131n\u0131n ve uygun tedaviye ge\u00e7i\u015fteki gecikmenin mortalite ile ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6stermektedir (15,29,36-39,46). Uygun ampirik antimikrobiyal tedavinin KD\u0130\u2019si olan hastalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 \u00fczerine etkisinin tahmin edilebilmesi, akut hastal\u0131k \u015fiddeti ve altta yatan komorbid hastal\u0131k gibi antimikrobiyal tedavi d\u0131\u015f\u0131ndaki de\u011fi\u015fkenlerin etkisi nedeniyle zor olmaktad\u0131r. Cain ve arkada\u015flar\u0131 (47) \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, mortalite skoru y\u00fcksek olan grupta, uygun olmayan antimikrobiyal tedavinin mortaliteyi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak skoru <5 olan grupta uygun olmayan tedavi ile mortalite aras\u0131nda bir ili\u015fki olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015flerdir. Leibovici ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (34) \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda da uygun antibiyotik tedavisinin yarar\u0131, fonksiyonel kapasitesi d\u00fc\u015f\u00fck olan hastalarda, y\u00fcksek olanlara g\u00f6re daha y\u00fcksek bildirilmi\u015ftir.<\/span> \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda ise uygun olmayan ampirik tedavinin ve uygun tedaviye kadar ge\u00e7en s\u00fcrenin mortalite ile ili\u015fkisi g\u00f6sterilemedi. Uygun olmayan ampirik tedavinin mortaliteye katk\u0131s\u0131 yaln\u0131zca imm\u00fcnos\u00fcpresyonu olmayan hasta alt grubunda g\u00f6sterildi. Bu grupta uygun olmayan ampirik tedavi alan hastalarda, uygun ampirik tedavi alanlara g\u00f6re hastane yat\u0131\u015f sonu mortalite oran\u0131 daha y\u00fcksek saptand\u0131. Di\u011fer durumlarda; hastalar\u0131n komorbid ko\u015fullar\u0131, infeksiyon ciddiyet dereceleri, infeksiyon kaynaklar\u0131 ve geli\u015fme yerleri ve etken mikroorganizmalar e\u015fle\u015ftirildi\u011finde dahi uygun tedavinin mortalite \u00fczerine etkisi tespit edilemedi. Bu ili\u015fkinin g\u00f6sterildi\u011fi bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmada hasta pop\u00fclasyonunun, \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131za oranla daha geni\u015f oldu\u011fu dikkati \u00e7ekmektedir (15,34,35,37,47,48). Akyol ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (49) septik \u015fok geli\u015fen hastalar \u00fczerinde yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, uygun olan ve olmayan ampirik tedavi ba\u015flanan hastalarda 30 g\u00fcnl\u00fck mortalitede anlaml\u0131 d\u00fczeyde farkl\u0131l\u0131k saptanmam\u0131\u015ft\u0131r. Farkl\u0131 yay\u0131nlarla benzer \u015fekilde, \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda da uygun olmayan ampirik tedavinin hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresini istatistiksel olarak anlaml\u0131 d\u00fczeyde uzatt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterildi (34,40). <\/span><\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n en \u00f6nemli k\u0131s\u0131tl\u0131l\u0131klar\u0131, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc basamak bir hastane olan tek merkezde ve nispeten az say\u0131da hasta dahil edilerek yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca, sekonder KD\u0130 kayna\u011f\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda ek infeksiyon odaklar\u0131, birden fazla bakteriyemi ata\u011f\u0131, araya giren infeksiyon d\u0131\u015f\u0131 komplikasyonlar ve klinik durumlar gibi \u00f6l\u00e7\u00fclmemi\u015f de\u011fi\u015fkenlerin etkisi ekarte edilmedi. Uygun antimikrobiyal tedavinin sonu\u00e7 \u00fczerine etkisinin de\u011ferlendirilmesi; mevcut hastal\u0131k ciddiyeti, komorbid hastal\u0131klar ve araya giren komplikasyonlar gibi antimikrobiyal tedavi d\u0131\u015f\u0131ndaki de\u011fi\u015fkenlerin etkisi nedeniyle zor olmaktad\u0131r. Di\u011fer yanda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarda kullan\u0131lan farkl\u0131 tan\u0131mlamalar nedeniyle de sonu\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 olarak de\u011ferlendirmek zorla\u015fmaktad\u0131r. Benzer \u00e7al\u0131\u015fmalar d\u00fczenlenirken standardize edilmi\u015f bir \u015fekilde \u201cuygun antimikrobiyal\u201d tan\u0131m\u0131n\u0131 kullanmak, \u00e7al\u0131\u015fmalar aras\u0131 k\u0131yas\u0131 kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r. Tedavi etkinli\u011fini de\u011ferlendirmede \u00f6nemli olan bir di\u011fer nokta ise sonlan\u0131m noktalar\u0131d\u0131r. \u0130ki grup aras\u0131nda prognozdaki fark\u0131n ortaya konmas\u0131 i\u00e7in \u00f6rneklem b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131 veya mortalite yerine, sa\u011fkal\u0131m ve hastane kal\u0131\u015f s\u00fcresi ile korele \u00f6nceden tan\u0131mlanm\u0131\u015f \u201cklinik k\u00fcr kriterlerinin\u201d sonlan\u0131m noktas\u0131 olarak kullan\u0131lmas\u0131 yararl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

Sonu\u00e7 olarak; erken ve uygun ampirik antimikrobiyal tedavinin KD\u0130\u2019lerde mortalite \u00fczerine etkisini ara\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda, imm\u00fcnokompetan bireylerde uygun olmayan ampirik tedavi ile hastane i\u00e7i mortalite, uygun tedavi alanlara g\u00f6re daha y\u00fcksek tespit edildi. Bu durumun, uygun ampirik antibiyotik tedavisinin mortalite \u00fczerine herhangi bir etkisinin olmamas\u0131ndan ziyade s\u0131n\u0131rl\u0131 \u00f6rneklem b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bir sonucu olabilece\u011fi kanaatindeyiz. Di\u011fer yanda \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda, ba\u015flang\u0131\u00e7 antimikrobiyal tedavi uygunlu\u011funun, t\u00fcm hastalarda hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresini anlaml\u0131 \u015fekilde k\u0131saltt\u0131\u011f\u0131 tespit edildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e Kan dola\u015f\u0131m\u0131 infeksiyonlar\u0131 (KD\u0130\u2019ler), g\u00fc\u00e7l\u00fc antimikrobiyal ajanlar ve destek tedavi olanaklar\u0131na ra\u011fmen morbidite ve mortalitenin \u00f6nemli bir nedeni olmaya devam etmektedir; KD\u0130 insidans\u0131n\u0131n y\u00fcksek gelirli \u00fclkelerde 140-160\/100 000 oldu\u011fu tahmin edilmektedir (1). Avrupa\u2019da, tahmini y\u0131ll\u0131k KD\u0130 say\u0131s\u0131 1.2 milyon civar\u0131ndad\u0131r (2). Nozokomiyal KD\u0130, Amerika Birle\u015fik Devletleri (ABD)\u2019nde y\u0131ll\u0131k olarak tahmini 250 000 olgu ile […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5129],"tags":[4357,2997,5960],"class_list":["post-29142","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ozgun-arastirma","tag-kan-dolasimi-infeksiyonu","tag-mortalite","tag-uygun-ampirik-tedavi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29142","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29142"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29142\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29301,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29142\/revisions\/29301"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29142"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29142"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29142"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}