{"id":29125,"date":"2024-09-27T11:21:38","date_gmt":"2024-09-27T08:21:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/?p=29125"},"modified":"2024-09-27T13:58:59","modified_gmt":"2024-09-27T10:58:59","slug":"diyabetik-ayak-infeksiyonu-olan-hastalarda-noropatik-agriya-etkili-ilac-kullaniminin-hastaneye-yatis-sikligi-debridman-ve-amputasyon-ihtiyaci-uzerine-etkisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/2024\/09\/27\/diyabetik-ayak-infeksiyonu-olan-hastalarda-noropatik-agriya-etkili-ilac-kullaniminin-hastaneye-yatis-sikligi-debridman-ve-amputasyon-ihtiyaci-uzerine-etkisi\/","title":{"rendered":"Diyabetik Ayak \u0130nfeksiyonu Olan Hastalarda N\u00f6ropatik A\u011fr\u0131ya Etkili \u0130la\u00e7 Kullan\u0131m\u0131n\u0131n Hastaneye Yat\u0131\u015f S\u0131kl\u0131\u011f\u0131, Debridman ve Amp\u00fctasyon \u0130htiyac\u0131 \u00dczerine Etkisi"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"p1\">G\u0130R\u0130\u015e<\/h2>\n<p class=\"p2\">D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc verilerine g\u00f6re \u00e7o\u011funlu\u011fu az ve orta gelir grubundaki \u00fclkelerde olmak \u00fczere d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 422 milyonu a\u015fk\u0131n diabetes mellitus (DM) hastas\u0131 vard\u0131r (1). Diyabetik n\u00f6ropati (DNP), DM\u2019de en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan kronik komplikasyonlardan biri olup metabolik, toksik, nutrisyonel veya infeksiyona dayal\u0131 periferik sinir bozuklu\u011fu olarak da tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Diyabetik n\u00f6ropati, erkek cinsiyet, diyabetin s\u00fcresi, glikoz kontrol\u00fcn\u00fcn bozuk olmas\u0131, hastan\u0131n ayak bas\u0131nc\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve ideal kilosundan fazla olmas\u0131 diyabetik ayak infeksiyonunu kolayla\u015ft\u0131ran fakt\u00f6rlerden baz\u0131lar\u0131d\u0131r (2). Diyabetin ilk d\u00f6neminde hiperglisemi ile duyusal ve motor sinir ileti h\u0131z\u0131n\u0131n azalmas\u0131 ve hiperaljezi gibi fonksiyonel bozukluklar, ileri d\u00f6nemlerde ise sinir dejenerasyonu ve a\u011fr\u0131ya duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n azald\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. Ortaya \u00e7\u0131kan b\u00f6ylesi durumlar, ayak yaras\u0131 ve infeksiyonunun olu\u015fumunu tetikleyen mekanizmalard\u0131r. Diyabetik n\u00f6ropati tedavisinde hastalar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 dindirmek i\u00e7in\u00a0kullan\u0131lan ila\u00e7lar mevcuttur (3). \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, diyabetik ayak infeksiyonunun geli\u015fiminde katk\u0131s\u0131 olan DNP\u2019nin tedavisinde kullan\u0131lan ila\u00e7lar ile hastaneye yat\u0131\u015f s\u0131kl\u0131\u011f\u0131, debridman ve amp\u00fctasyon ihtiyac\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkinin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 hedeflendi.<\/p>\n<h2 class=\"p3\">Y\u00d6NTEMLER<\/h2>\n<p class=\"p2\">\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131za, Eyl\u00fcl 2017-Aral\u0131k 2020 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda diyabetik ayak infeksiyonu nedeniyle hastanemizde yatarak tedavi alan ve hastane bilgi sisteminden yeterli verisine ula\u015f\u0131labilen hastalar dahil edildi. Hasta dosyalar\u0131 retrospektif olarak incelendi. Hastalar\u0131n ya\u015f, boy, kilo ve cinsiyet bilgileri, DM tan\u0131s\u0131 almalar\u0131ndan itibaren ge\u00e7en s\u00fcre, oral antidiyabetik ila\u00e7 (OAD) veya ins\u00fclin kullan\u0131mlar\u0131, DNP\u2019lerinin olup olmad\u0131\u011f\u0131, DNP s\u00fcreleri, DNP i\u00e7in ila\u00e7 kullan\u0131p kullanmad\u0131klar\u0131 ve hangi ila\u00e7\/ila\u00e7lar\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ka\u00e7 kere diyabetik ayak infeksiyonu ata\u011f\u0131 ge\u00e7irdikleri ve bu sebeple hastaneye ka\u00e7 kez yat\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131, debridman ve\/veya amp\u00fctasyon ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131, ka\u00e7 kere debridman ve\/veya amp\u00fctasyon ihtiyac\u0131 oldu\u011fu, DM d\u0131\u015f\u0131nda ek hastal\u0131klar\u0131n\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131 ve ek hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131n ka\u00e7 tane ek hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fu kaydedildi. On sekiz ya\u015f\u0131ndan k\u00fc\u00e7\u00fck ve haklar\u0131nda yeterli veriye ula\u015f\u0131lamayan hastalar \u00e7al\u0131\u015fma d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p class=\"p4\">Diyabetik n\u00f6ropati; n\u00f6ropatinin tedavi edilebilir veya geri d\u00f6nd\u00fcr\u00fclebilir di\u011fer nedenlerinin d\u0131\u015fland\u0131\u011f\u0131, DM\u2019li ki\u015filerde ortaya \u00e7\u0131kan klinik veya<br \/>\nsubklinik n\u00f6ropati semptom ve\/veya bulgular\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r (4,5). \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, DNP\u2019si olmayan hastalar Grup 0, DNP\u2019si olup DNP\u2019ye y\u00f6nelik ila\u00e7 kullananlar Grup 1, DNP\u2019si olup DNP\u2019ye y\u00f6nelik ila\u00e7 kullanmayanlar Grup 2 olarak tan\u0131mland\u0131. Gruplar ya\u015f, boy, kilo, cinsiyet, ek hastal\u0131klar, DM tan\u0131s\u0131 ve DNP tan\u0131s\u0131 ald\u0131ktan sonra ge\u00e7en s\u00fcre, diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131, diyabetik ayak infeksiyonu nedeniyle hastaneye yat\u0131\u015f ihtiyac\u0131 ve say\u0131s\u0131, debridman ve amp\u00fctasyon ihtiyac\u0131 ve say\u0131s\u0131, greft ihtiyac\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p class=\"p2\">D\u00fcnya Tabipler Birli\u011fi Helsinki Bildirgesi\u2019ne uygun olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in F\u0131rat \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Eti<span class=\"s2\">k Kurulu\u2019ndan <\/span>29 Aral\u0131k 2022 tarih ve 2022\/16-03 karar numaras\u0131yla onay al\u0131nd\u0131.<\/p>\n<h3 class=\"p3\">\u0130statistiksel Analizler<\/h3>\n<p class=\"p2\">Verilerin analizi, SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) versiyon 22.0 program\u0131 (IBM Corp., Armonk, NY, ABD) ile yap\u0131ld\u0131. Kategorik verilerin de\u011ferlendirilmesinde<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>say\u0131 (n) ve y\u00fczde (%) de\u011ferleri, s\u00fcrekli verilerin de\u011ferlendirilmesinde ise ortalama\u00b1standart sapma (Ort.\u00b1SS) ve medyan \u00b1 \u201cinterquartile range\u201d (IQR)<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>(25-75 persentil de\u011ferleri) de\u011ferleri kullan\u0131ld\u0131. Gruplar aras\u0131 kategorik de\u011fi\u015fkenlerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda Pearson \u03c7\u00b2 analizi uyguland\u0131. S\u00fcrekli de\u011fi\u015fkenlerin normal da\u011f\u0131l\u0131ma uygunlu\u011fu Kolmogorov-Smirnov testi ile de\u011ferlendirildi. \u0130kili gruplar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda normal da\u011f\u0131l\u0131m g\u00f6steren de\u011fi\u015fkenlerde Student t testi, normal da\u011f\u0131l\u0131m g\u00f6stermeyen de\u011fi\u015fkenlerde Mann-Whitney U testi kullan\u0131ld\u0131. S\u00fcrekli de\u011fi\u015fkenlerin birbiriyle ili\u015fkisinin incelenmesinde Spearman korelasyon testinden yararlan\u0131ld\u0131. Analizlerde istatistiksel anlaml\u0131l\u0131k d\u00fczeyi <i>p<\/i>&lt;0.05 olarak kabul edildi.<\/p>\n<h2 class=\"p3\">BULGULAR<\/h2>\n<div id=\"attachment_29190\" style=\"width: 1079px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-29190\" class=\"size-full wp-image-29190\" src=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1.png\" alt=\"\" width=\"1069\" height=\"3570\" srcset=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1.png 1069w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1-78x260.png 78w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1-162x540.png 162w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo1-768x2565.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1069px) 100vw, 1069px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-29190\" class=\"wp-caption-text\"><strong>Tablo 1.<\/strong> Hastalar\u0131n Genel \u00d6zellikleri<\/p><\/div>\n<p class=\"p2\"><span class=\"s3\">\u00c7al\u0131\u015fmaya 105 (%72.9)\u2019i erkek ve 39 (%27.1)\u2019u kad\u0131n olmak \u00fczere toplam 144 hasta dahil edildi. Hastalar\u0131n ya\u015f ortalamas\u0131 63.4\u00b112.5 (min.-mak.=31-95) y\u0131l iken v\u00fccut kitle indeksi (VK\u0130) ortalamas\u0131 28.1\u00b16.1 kg\/m<sup>2<\/sup> idi. Hastalar\u0131n %81.3\u2019\u00fc ins\u00fclin, %83.3\u2019\u00fc OAD kullan\u0131yordu. Hastalar\u0131n %63.2\u2019sinde DNP vard\u0131, %55.6\u2019s\u0131 n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131ya etkili ila\u00e7 kullanmaktayd\u0131 (Tablo 1).<\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_29192\" style=\"width: 2210px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-29192\" class=\"size-full wp-image-29192\" src=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2.png\" alt=\"\" width=\"2200\" height=\"1968\" srcset=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2.png 2200w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2-291x260.png 291w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2-604x540.png 604w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo2-768x687.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 2200px) 100vw, 2200px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-29192\" class=\"wp-caption-text\"><strong>Tablo 2.<\/strong> Diyabetik N\u00f6ropati Varl\u0131\u011f\u0131na G\u00f6re \u00c7e\u015fitli Parametrelerin Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p><\/div>\n<p class=\"p4\">Diyabetik n\u00f6ropatisi olanlar\u0131n ins\u00fclin kullanma oran\u0131, DM s\u00fcresi, hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 n\u00f6ropatisi olmayanlara oranla anlaml\u0131 d\u00fczeyde y\u00fcksek bulundu (<i>p<\/i>=0.002, <i>p<\/i>=0.01, <i>p<\/i>=0.024) (Tablo 2).<\/p>\n<div id=\"attachment_29194\" style=\"width: 2198px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-29194\" class=\"size-full wp-image-29194\" src=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3.png\" alt=\"\" width=\"2188\" height=\"1196\" srcset=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3.png 2188w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3-390x213.png 390w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3-810x443.png 810w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo3-768x420.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 2188px) 100vw, 2188px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-29194\" class=\"wp-caption-text\"><strong>Tablo 3.<\/strong> Parametrelerin Korelasyonu<\/p><\/div>\n<p class=\"p4\">V\u00fccut kitle indeksi ile DM s\u00fcresi, DNP s\u00fcresi ile DM s\u00fcresi, hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 ile diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131, DM s\u00fcresi ile hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131, diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131 ile debridman ihtiyac\u0131 say\u0131s\u0131 aras\u0131nda pozitif y\u00f6nde anlaml\u0131 bir ili\u015fki vard\u0131. Hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 ile diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131, debridman say\u0131s\u0131 ve amp\u00fctasyon say\u0131s\u0131 aras\u0131nda pozitif y\u00f6nde anlaml\u0131 bir korelasyon tespit edildi. Di\u011fer yanda, diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131 ile debridman say\u0131s\u0131 ve amp\u00fctasyon say\u0131s\u0131 aras\u0131nda da pozitif y\u00f6nde anlaml\u0131 d\u00fczeyde bir korelasyon oldu\u011fu gibi debridman say\u0131s\u0131 ile amp\u00fctasyon say\u0131s\u0131 aras\u0131nda da pozitif y\u00f6nde bir korelasyon vard\u0131 (Tablo 3).<\/p>\n<div id=\"attachment_29196\" style=\"width: 2210px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-29196\" class=\"size-full wp-image-29196\" src=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4.png\" alt=\"\" width=\"2200\" height=\"2036\" srcset=\"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4.png 2200w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4-281x260.png 281w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4-583x540.png 583w, https:\/\/www.klimikdergisi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/KD.C37.S3_4562_Tablo4-768x711.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 2200px) 100vw, 2200px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-29196\" class=\"wp-caption-text\"><strong>Tablo 4.<\/strong> N\u00f6ropatik A\u011fr\u0131ya Etkili \u0130la\u00e7 Kullan\u0131m Durumuna G\u00f6re \u00c7e\u015fitli Parametrelerin Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p><\/div>\n<p class=\"p4\">Diyabetik n\u00f6ropatiye etkili ila\u00e7 kullananlar\u0131n diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131 (<i>p<\/i>=0.039), diyabetik ayak infeksiyonu nedeniyle hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 (<i>p<\/i>=0.02) ve<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>debridman ihtiyac\u0131 say\u0131s\u0131 (<i>p<\/i>=0.006) ila\u00e7 kullanmayanlara oranla anlaml\u0131 d\u00fczeyde d\u00fc\u015f\u00fck bulundu (Tablo 4).<\/p>\n<h2 class=\"p3\">\u0130RDELEME<\/h2>\n<p class=\"p2\">Diyabetik ayak infeksiyonlar\u0131n\u0131n DM\u2019li hastalar aras\u0131ndaki tahmini y\u0131ll\u0131k insidans\u0131 %2.2-6.3 aras\u0131ndad\u0131r (6). Diyabetik n\u00f6ropati, diyabetik ayak \u00fclserleri ve diyabetik ayak infeksiyonu geli\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli risk fakt\u00f6rlerinden biridir (7). Diyabetik periferik n\u00f6ropati, duyusal, motor ve otonomik n\u00f6ropati \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kabilir. Periferik sinir hasar\u0131n\u0131n olas\u0131 nedenleri; oksidatif stres, sorbitol birikimi, glikozilasyon son \u00fcr\u00fcnleri, heksozamin, protein kinaz C ve polimeraz yollar\u0131ndaki bozulmad\u0131r. Onar\u0131m s\u00fcre\u00e7lerindeki bozukluklar ve endotel disfonksiyonu, n\u00f6rovask\u00fcler bozukluk da bu s\u00fcre\u00e7ten sorumlu olabilir (8). Diyabetik n\u00f6ropati, erkek cinsiyet, diyabetin s\u00fcresi, glikoz kontrol\u00fcn\u00fcn bozuk olmas\u0131, hastan\u0131n ayak bas\u0131nc\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve ideal kilosundan fazla olmas\u0131 diyabetik ayak infeksiyonunu kolayla\u015ft\u0131ran fakt\u00f6rlerdir (2). Diyabetik n\u00f6ropati \u00f6zellikle 60 ya\u015f \u00fczerindeki diyabetlilerin yakla\u015f\u0131k %50\u2019sinde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve diyabetik ayak \u00fclseri riskini yedi kat art\u0131rabilir (9). Diyabet tan\u0131s\u0131 ald\u0131ktan sonra ge\u00e7en s\u00fcre artt\u0131k\u00e7a, DNP s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 da artmaktad\u0131r (10,11). \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda da hastalar\u0131n %72.9\u2019u erkek, ya\u015f ortalamas\u0131 63.4\u00b112.5 y\u0131l, VK\u0130 ortalamas\u0131 28.1\u00b16.1 kg\/m<sup>2<\/sup> idi; DNP\u2019si olanlar\u0131n DM s\u00fcresi, DNP\u2019si olmayanlara k\u0131yasla anlaml\u0131 \u015fekilde y\u00fcksek bulundu (<i>p<\/i>=0.01). V\u00fccut kitle indeksi ile DM s\u00fcresi ve DNP ile DM s\u00fcresi aras\u0131nda pozitif y\u00f6nde anlaml\u0131 d\u00fczeyde korelasyon oldu\u011fu, DNP olanlarda, olmayanlara k\u0131yasla diyabetik ayak nedeniyle daha \u00e7ok hastane yat\u0131\u015f\u0131 oldu\u011fu (<i>p<\/i>=0.024) ve DNP s\u00fcresi artt\u0131k\u00e7a diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131 ve hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131nda art\u0131\u015f oldu\u011fu tespit edildi. Hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 ile debridman ve amp\u00fctasyon say\u0131s\u0131 aras\u0131nda pozitif y\u00f6nde anlaml\u0131 d\u00fczeyde korelasyon vard\u0131.<\/p>\n<p class=\"p4\">Hiperglisemi, kontrols\u00fcz diyabette n\u00f6trofillerin fagositer ve bakterisid i\u015flevlerinde bozulmaya, oksidatif strese ve inflamatuar sitokinlerde art\u0131\u015fa yol a\u00e7ar. Bu nedenle infeksiyon kontrol\u00fc i\u00e7in \u00f6ncelikle iyi bir glisemik kontrol gereklidir (12). Diabetes mellitus s\u00fcresi uzad\u0131k\u00e7a hasta uyumunun da azalmas\u0131 ile glisemik kontrol g\u00fc\u00e7le\u015fmekte olup tedavide OAD kullan\u0131m\u0131ndan ins\u00fclin kullan\u0131m\u0131na ge\u00e7i\u015f yap\u0131lmakta veya OAD ve ins\u00fclin birlikte kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda hastalar\u0131n 117 (%81.3)\u2019si ins\u00fclin, 120 (%83.3)\u2019si OAD kullan\u0131yordu. Diyabetik n\u00f6ropatisi olanlar\u0131n ins\u00fclin kullanma oran\u0131 (%89), olmayanlara oranla (%67.9) anlaml\u0131 d\u00fczeyde y\u00fcksekti (<i>p<\/i>=0.002).<\/p>\n<p class=\"p4\">Diyabetik n\u00f6ropatisi olan hastalar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 dindirmek i\u00e7in; trisiklik antidepresanlar\u0131n, duloksetin gibi selektif serotonin noradrenalin geri al\u0131m inhibit\u00f6rlerinin (<span class=\"s4\">serotonin and norepinephrine reuptake inhibitors<\/span> &#8211; SNRIs), opiatlar\u0131n, membran stabilizat\u00f6rlerinin, alfa lipoik asitin (tioktik asit) (B1 ve B12 vitaminleri ile kombine ya da de\u011fil) ve antikonv\u00fclsanlar\u0131n (pregabalin, gabapentin, vb.) kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir (13). B12 vitamini eksikli\u011fi periferik, otonomik ve a\u011fr\u0131l\u0131 n\u00f6ropati yapabilir; ayr\u0131ca DM hastalar\u0131nda metformin kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak B12 vitamin eksili\u011fi s\u0131k g\u00f6r\u00fclmektedir (14,15). Didangelos ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (15) yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada, B12 vitamini kullan\u0131m\u0131n\u0131n DNP \u00fczerine olumlu etkileri oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda da tioktik asitle kombine halde B12 vitamini kullanan hastalar mevcuttu; en s\u0131k kullan\u0131m \u015fekli tek ba\u015f\u0131na pregabalin kullan\u0131m\u0131yd\u0131. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, a\u011fr\u0131 tedavisi i\u00e7in farkl\u0131 zamanlarda kullan\u0131lan iki ya da \u00fc\u00e7 ilac\u0131 tecr\u00fcbe eden ya da ayn\u0131 anda iki ya da \u00fc\u00e7 ila\u00e7 kullanan hastalar mevcuttu; hastalar\u0131n 3 (%3.8)\u2019\u00fc n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 dindirmek i\u00e7in en az \u00fc\u00e7 ilac\u0131 tecr\u00fcbe etmi\u015fti ya da ayn\u0131 anda \u00fc\u00e7 ila\u00e7 kullan\u0131yordu.<\/p>\n<p class=\"p4\">Diyabetli hastalar\u0131n amp\u00fctasyon riski diyabetik olmayanlara k\u0131yasla 15-30 kat daha fazlad\u0131r (16). Sadriwala ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n (17) 64 hastay\u0131 dahil ettikleri \u00e7al\u0131\u015fmada, elektrofizyolojik olarak n\u00f6ropatisi olan hastalarda amp\u00fctasyon oran\u0131 daha fazla bildirilmi\u015ftir. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda 144 hastan\u0131n 91(%63.2)\u2019inde DNP vard\u0131, 80 hasta (%87.9) n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131 i\u00e7in ila\u00e7 kullan\u0131yordu; Grup 1 ve 2 aras\u0131nda ya\u015f, cinsiyet da\u011f\u0131l\u0131m\u0131, VK\u0130, ins\u00fclin ya da OAD kullan\u0131m\u0131, ek hastal\u0131k varl\u0131\u011f\u0131 ve ek hastal\u0131k say\u0131s\u0131, DM ve DNP s\u00fcreleri, debridman, amp\u00fctasyon veya greft ihtiyac\u0131 olup olmamas\u0131, amp\u00fctasyon ihtiyac\u0131 say\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan anlaml\u0131 d\u00fczeyde bir farkl\u0131l\u0131k yoktu. Diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131, hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131 ve debridman ihtiyac\u0131 say\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda ise Grup 1 ve 2 aras\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde farkl\u0131l\u0131k oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc (s\u0131ras\u0131yla <i>p<\/i>=0.039, <i>p<\/i>=0.02, <i>p<\/i>=0.06). <span class=\"s5\">Shojaiefard<\/span> ve arkada\u015flar\u0131 (18) taraf\u0131ndan yap\u0131lan ve septik tabloda olan ve olmayan diyabetik ayak infeksiyonlu hastalar\u0131n de\u011ferlendirildi\u011fi \u00e7al\u0131\u015fmada, septik tabloda ba\u015fvuran hastalarda n\u00f6ropati oran\u0131 daha fazla tespit edilmi\u015ftir (<i>p<\/i>=0.02); ancak s\u00f6z konusu \u00e7al\u0131\u015fmada maj\u00f6r ve min\u00f6r amp\u00fctasyonlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan septik ve septik tabloda olmayan hastalar k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda anlaml\u0131 d\u00fczeyde bir farkl\u0131l\u0131k yoktur. Her iki \u00e7al\u0131\u015fmada da (17,18) hastalar\u0131n diyabetik n\u00f6ropati nedeniyle ila\u00e7 kullanma durumu hakk\u0131nda bilgi mevcut de\u011fildir.<\/p>\n<p class=\"p4\">\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 y\u00f6nleri; retrospektif bir \u00e7al\u0131\u015fma olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra toplam ve gruplardaki hasta say\u0131s\u0131n\u0131n yeterli olmamas\u0131 nedeniyle verilerin homojen da\u011f\u0131l\u0131m g\u00f6stermemesidir.<\/p>\n<p class=\"p4\">Literat\u00fcr taramas\u0131nda diyabetik ayak infeksiyonuna ba\u011fl\u0131 hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131, debridman ve amp\u00fctasyon ihtiyac\u0131 ile DNP ve n\u00f6ropatiye ba\u011fl\u0131 ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkinin irdelendi\u011fi bir \u00e7al\u0131\u015fmaya rastlanmad\u0131.<\/p>\n<p class=\"p4\">\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n sonu\u00e7lar\u0131, DNP nedeniyle n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131ya etkili ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131n\u0131n, diyabetik ayak infeksiyonu sebebiyle ger\u00e7ekle\u015fecek amp\u00fctasyon gerekli\u011fi ya da amp\u00fctasyon say\u0131s\u0131, greft ihtiyac\u0131 \u00fczerine belirgin etkisi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak diyabetik ayak infeksiyonu atak say\u0131s\u0131, diyabetik ayak infeksiyonu nedeniyle hastaneye yat\u0131\u015f say\u0131s\u0131, debridman ihtiyac\u0131 say\u0131s\u0131 \u00fczerinde koruyucu etkisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmektedir.<\/p>\n<p class=\"p4\">Diabetes mellitus hastalar\u0131n\u0131n uzun y\u0131llar boyunca devam eden takibinde, oral antidiyabetiklerin yan\u0131 s\u0131ra, DM komplikasyonlar\u0131n\u0131 \u00f6nlemeye ya da gidermeye y\u00f6nelik ila\u00e7lar\u0131n ve ek komorbidite yaratan hastal\u0131klara y\u00f6nelik ila\u00e7lar\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. Uzayan takip ve tedavi s\u00fcrecinin, hastalar\u0131n tedavi uyumunu azaltt\u0131\u011f\u0131, bu nedenle zamanla hastalar\u0131n n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131ya etkili ila\u00e7lar\u0131 b\u0131rakma e\u011filimi oldu\u011fu, b\u00f6ylece hastalar\u0131n n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131ya etkili ila\u00e7lar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda bahsedilen koruyucu etkilerinden yoksun kald\u0131klar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Bu nedenle DM\u2019li hastalar\u0131 takip eden t\u00fcm hekimlerin n\u00f6ropatik a\u011fr\u0131ya etkili ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131 konusunda \u00e7ekimser olmamas\u0131 gerekti\u011fi a\u015fikard\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u0130R\u0130\u015e D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc verilerine g\u00f6re \u00e7o\u011funlu\u011fu az ve orta gelir grubundaki \u00fclkelerde olmak \u00fczere d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 422 milyonu a\u015fk\u0131n diabetes mellitus (DM) hastas\u0131 vard\u0131r (1). Diyabetik n\u00f6ropati (DNP), DM\u2019de en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan kronik komplikasyonlardan biri olup metabolik, toksik, nutrisyonel veya infeksiyona dayal\u0131 periferik sinir bozuklu\u011fu olarak da tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Diyabetik n\u00f6ropati, erkek cinsiyet, diyabetin s\u00fcresi, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5129],"tags":[5946,4353,5945,3243,5944],"class_list":["post-29125","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ozgun-arastirma","tag-amputasyon","tag-diyabetik-ayak","tag-hospitalizasyon","tag-infeksiyon","tag-noropati"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29125","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29125"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29125\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29508,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29125\/revisions\/29508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29125"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29125"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29125"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}