{"id":23321,"date":"2021-08-27T08:00:43","date_gmt":"2021-08-27T05:00:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/?p=23321"},"modified":"2021-08-26T20:58:08","modified_gmt":"2021-08-26T17:58:08","slug":"covid-19da-insulin-glarjin-u300","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/2021\/08\/27\/covid-19da-insulin-glarjin-u300\/","title":{"rendered":"COVID-19 Olan Bir Hastada Tip 2 Diabetes Mellitus Y\u00f6netimi: \u0130ns\u00fclin Glarjin U300 Penceresi"},"content":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e<\/b><\/h2>\n

Koronavirus hastal\u0131\u011f\u0131 2019 (COVID-19) pandemisi t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 etkilemeye devam etmektedir. En \u00f6nemli korunma y\u00f6ntemi ise hasta veya ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 olan bireyler ile temas\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 olarak bildirilmektedir (1,2). Bunun yan\u0131nda bireylerde, altta yatan di\u011fer hastal\u0131klar, bu pandeminin daha a\u011f\u0131r seyretmesine sebep olmaktad\u0131r. Mortalitenin ve morbiditenin en \u00f6nemli sebepleri, ileri ya\u015f ve kronik hastal\u0131klar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Kronik hastal\u0131klar\u0131n kontrol alt\u0131nda tutulmas\u0131, hastalardaki infeksiyon halinin seyri a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a \u00f6nemlidir (1,3). Bu ba\u011flamda, COVID-19 hastal\u0131\u011f\u0131nda solunum sistemi tutulumuyla m\u00fccadeleye ek olarak, ki\u015finin komorbidite durumuyla da yak\u0131ndan ilgilenilmesi pandemi ile m\u00fccadelede \u00f6nemli bir yer tutar.<\/p>\n

Kronik hastal\u0131klara sahip ki\u015filerde infeksiyona e\u011filimin oldu\u011fu zaten bilinmektedir. Dahas\u0131, bu hastalarda mevcut infeksiyonun daha zor iyile\u015fti\u011fi ve sa\u011fl\u0131k sisteminde \u00f6nemli bir m\u00fccadele alan\u0131 olu\u015fturdu\u011fu da bir ger\u00e7ektir (2,3). Tip 2 diabetes mellitus (T2DM), toplumdaki s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 olduk\u00e7a y\u00fcksek olan ve adeta mevsim ay\u0131rt etmeden ilerleyen ikinci bir pandemi gibidir (4). T\u00fcrkiye\u2019deki T2DM prevalans\u0131 2003 y\u0131l\u0131nda %7.2 iken, 2012 y\u0131l\u0131nda bu oran %16.5\u2019e y\u00fckselmi\u015ftir (5). Kan \u015fekerinin kontrol alt\u0131nda tutulmas\u0131 komplikasyonlarla m\u00fccadelede ne kadar \u00f6nemli yer tutuyorsa, komplikasyonlar\u0131n kontrol alt\u0131nda tutulmas\u0131 da normogliseminin ne kadar etkin sa\u011fland\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r (4,5). Diyabetli ki\u015filerde, COVID-19\u2019un tedavisi ve \u00f6nlenmesi i\u00e7in farmakolojik tedaviler \u00fczerine ara\u015ft\u0131rmalar olduk\u00e7a k\u0131s\u0131tl\u0131 olup \u00e7ok daha fazlas\u0131na acilen ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n

Hipoglisemi ve hiperglisemi ataklar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesinde s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131lan ins\u00fclinlerden biri olan ins\u00fclin glarjin U300 (IGlar300) penceresinden, COVID-19 ile infekte bir olgudaki T2DM y\u00f6netimini dile getirmeyi ama\u00e7lad\u0131k.\u00a0<\/span><\/p>\n

OLGU SUNUMU<\/b><\/h2>\n

51 ya\u015f\u0131nda, sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olan erkek hasta, kuru \u00f6ks\u00fcr\u00fck ve yayg\u0131n halsizlik \u015fikayeti ile Kayseri \u015eehir Hastanesi Pandemi Poliklini\u011fi\u2019ne ba\u015fvurmu\u015f ve COVID-19 \u00f6ntan\u0131s\u0131 ile pandemi servisine yat\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bilinen 6 y\u0131ld\u0131r T2DM tan\u0131s\u0131 olan hasta, metformin (2000 mg\/g\u00fcn) kullan\u0131yor olup ba\u015fka ek hastal\u0131\u011f\u0131 ve ila\u00e7 kullan\u0131m \u00f6yk\u00fcs\u00fc yoktu. Yat\u0131\u015f\u0131nda kaydedilen kan bas\u0131nc\u0131 110\/60 mm Hg, nab\u0131z 112 at\u0131m\/dk, solunum say\u0131s\u0131 20 soluk\/dk, ate\u015f 37.2o<\/sup>C ve pulse oksimetre ile \u00f6l\u00e7\u00fclen oksijen sat\u00fcrasyonu %98 idi. Kan tetkik sonu\u00e7lar\u0131nda; beyaz k\u00fcre 3070 (4500-10000) \u00b5L\/mm3, hemoglobin 17.6 (13-17) g\/dL, trombosit 138000 (150000-450000) \u00b5L, n\u00f6trofil 2160 (1800-7500) \u00b5L, lenfosit 630 (800-3200) \u00b5L\/mm3, BUN 14 (6-20) mg\/dL, kreatin 0.95 (0.7-1.2) mg\/dL, AST 49 (0-40) U\/L, ALT 74 (0-41) U\/L, CRP 4.5 (0-5) mg\/dL, D-dimer (FEU) 350 (0-500) \u00b5g\/L, glikoz (yat\u0131\u015f an\u0131, rastgele) 307 (70-200) mg\/dL, HbA1c %9.1 (<6.5) olarak tespit edilmi\u015ftir. Kontrasts\u0131z toraks bilgisayarl\u0131 tomografi g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemesinde, her iki akci\u011ferin t\u00fcm loblar\u0131nda yayg\u0131n olarak santral ve periferik buzlu cam g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri ve baz\u0131lar\u0131nda kald\u0131r\u0131m ta\u015f\u0131 de\u011fi\u015fimi izlenmi\u015ftir (Resim 1). Hastaya, T.C. Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 COVID-19 Tedavi Rehberi\u2019ne g\u00f6re; enoksaparin 0.6\/g\u00fcn IU subkutan, hidroksiklorokin tablet (ba\u015flang\u0131\u00e7 800 mg\/g\u00fcn, idame 400 mg\/g\u00fcn) ve azitromisin tablet (ba\u015flang\u0131\u00e7 500\/g\u00fcn mg, idame 250 mg\/g\u00fcn) ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Resim 1.<\/strong> Hastan\u0131n kontrasts\u0131z toraks bilgisayarl\u0131 tomografi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri.<\/p><\/div>\n

\"\"<\/a>

\u015eekil 1.<\/strong> G\u00fcnlere g\u00f6re CRP d\u00fczeyi ve ins\u00fclin dozunun de\u011fi\u015fimi.<\/p><\/div>\n

Nazofaringeal s\u00fcr\u00fcnt\u00fc ile al\u0131nan ger\u00e7ek zamanl\u0131 ters transkripsiyon polimeraz zincir reaksiyonu (rRT-PCR) tetkik sonucu pozitif (+) olarak sonu\u00e7land\u0131. Ayn\u0131 zamanda alt\u0131 saat arayla, parmak kapiller kan \u015fekeri takibi yap\u0131larak metformin tedavisine devam edildi. Hipoglisemi riskini d\u00fc\u015f\u00fck tutmak i\u00e7in sadece ins\u00fclin glarjin U100 (IGlar100) ile diyabet tedavisine katk\u0131 sa\u011fland\u0131. IGlar100 tedavisi 12 \u00fcnite\/g\u00fcn olarak ba\u015fland\u0131 ve 4-6 \u00fcnite\/g\u00fcn olarak art\u0131r\u0131larak, 28 \u00fcnite\/g\u00fcn dozuna kadar \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131. Hastan\u0131n takiplerinde solunum s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ve takipne (26 soluk\/dk), y\u00fcksek ate\u015f (38.3o<\/sup>C), artm\u0131\u015f CRP (42 mg\/dL) ve azalm\u0131\u015f oksijen sat\u00fcrasyonu (%91) tespit edildi. Bunun \u00fczerine tedaviye favipiravir tablet (ba\u015flang\u0131\u00e7 3200 mg\/g\u00fcn, idame 1200 mg\/g\u00fcn) eklendi ve olas\u0131 asidoz riski nedeniyle metformin durduruldu. Daha yo\u011fun etkisi ve daha d\u00fc\u015f\u00fck hipoglisemi riski olan IGlar300 tedavisine ge\u00e7ilirken IGlar100 ise kesildi. Bu ge\u00e7i\u015f esnas\u0131nda uygulanan ins\u00fclin 28 \u00fcnite\/g\u00fcn ile ba\u015fland\u0131 ve takiplerde kan \u015fekeri rehberlerdeki \u00f6neriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, a\u00e7l\u0131k 100-140 mg\/dL aras\u0131nda ve tokluk 140-180 mg\/dL aras\u0131nda tutulmak \u00fczere IGlar300 ile titrasyonu sa\u011fland\u0131. Bu ama\u00e7la yap\u0131lan izlemde, en fazla 34 \u00fcnite\/g\u00fcn ins\u00fclin ihtiyac\u0131 oldu. Kapiller kan \u015fekeri takibi, \u00f6nce 12 saatte bir yap\u0131ld\u0131 ve ilerleyen s\u00fcre\u00e7te g\u00fcnde bir \u015feklinde azalt\u0131ld\u0131. \u0130nfeksiyonun alevli d\u00f6nemlerinde IGlar300 ihtiyac\u0131 fazla olan hastada, infeksiyon kontrol alt\u0131na al\u0131nd\u0131k\u00e7a ihtiya\u00e7 olan ins\u00fclin dozu 14 \u00fcnite\/g\u00fcn seviyesine kadar geriledi (\u015eekil 1). Genel durumu d\u00fczelen ve infeksiyonu kontrol alt\u0131na al\u0131nan hastan\u0131n di\u011fer t\u00fcm medikal tedavileri sonland\u0131r\u0131larak, uzaktan video-g\u00f6r\u00fc\u015fme \u015feklinde verilen diyabet e\u011fitimi sonras\u0131 metformin ve IGlar300 ile taburculu\u011fu yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n

\u0130RDELEME<\/b><\/h2>\n

COVID-19 pandemisi s\u00fcrecinde diyabetle m\u00fccadele i\u00e7in, IGlar300 tedavisiyle daha etkin ve g\u00fcvenli bir hasta takibi sa\u011flanabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde fikir verebilen bir olgu sunulmaktad\u0131r. G\u00fcnl\u00fck tek kalem kullan\u0131m\u0131 ve tek kan \u015fekeri \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc avantajlar\u0131n\u0131n sonucu olarak, sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n hastayla temas say\u0131s\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 ise sa\u011flanan ikincil kazan\u00e7t\u0131r.<\/p>\n

\u0130nfeksiyon tedavisi alt\u0131nda de\u011fi\u015fen viral y\u00fck\u00fcn etkisine ba\u011fl\u0131 geli\u015fen glisemik dalgalanmalar, diyabetik hastalar i\u00e7in olduk\u00e7a kritik \u00f6neme sahiptir (2,4). Dahas\u0131 COVID-19 tedavisinde verilen hidroksiklorokin, anti-diyabetiklerle birlikte kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ciddi bir \u015fekilde hipoglisemiye sebep olabilen bir ajand\u0131r (2). Bu ba\u011flamda, aktif infeksiyon esnas\u0131ndaki en iyi kan \u015fekeri kontrol\u00fc ins\u00fclinler ile sa\u011flanabilir. Genel olarak ins\u00fclinler, hipoglisemi riski nedeniyle dikkatli kullan\u0131m ve yak\u0131n takip gerektiren ila\u00e7lard\u0131r; ancak bazal ins\u00fclinler, bu konuda di\u011ferlerine g\u00f6re daha g\u00fcvenli ve daha uzun etkili olmalar\u0131 nedeniyle \u00f6ne \u00e7\u0131kmaktad\u0131rlar (4,6). Son y\u0131llarda kullan\u0131ma girerek, elimizi etki ve g\u00fcvenlilik noktas\u0131nda olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7lendiren IGlar300, 36 saate kadar uzayan ultra-uzun etkisi ve yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f formunun katk\u0131s\u0131yla hiperglisemik ataklar\u0131 \u00f6nlemektedir; ayr\u0131ca pik etkisinin olmamas\u0131 ise hipoglisemi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a g\u00fcven vermektedir (4). Bu etkileriyle bildi\u011fimiz IGlar300 tedavisini, olgumuzda da kullanarak etkin kan \u015fekeri kontrol\u00fc sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6stermi\u015f bulunmaktay\u0131z.<\/p>\n

Laktik asidoz riski olan akut infeksiyonlarda, metformin tedavisine ara verilmesi \u00f6nerilmektedir (4). \u00d6zellikle hipoksi ile seyreden COVID-19 infeksiyonlar\u0131nda asidoz riskinin ciddi anlamda artabilece\u011fi bildirilmi\u015ftir (2). Olgumuzda ise infeksiyon \u015fiddetinin y\u00fcksek olmas\u0131 \u00fczerine metformin kesilerek, IGlar300 dozunun y\u00fcksek tutulmas\u0131 ile kan \u015fekeri kontrol\u00fc sa\u011flanabilmi\u015ftir.\u00a0<\/span><\/p>\n

Sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n, COVID-19 ile infekte hastalarla temas\u0131 sonras\u0131 ciddi risk alt\u0131nda olduklar\u0131 bilinmektedir (7,8). Bu riskin azalt\u0131lmas\u0131 i\u00e7in koruyucu ekipmanlar\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde kullan\u0131lmas\u0131na ek olarak, hasta ile yak\u0131n temas s\u00fcresinin azalt\u0131lmas\u0131 da \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir. Diyabetiklerde, daha etkin ve daha g\u00fcvenli ila\u00e7lar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131yla; hem hastan\u0131n en uygun tedaviyi alabilmesi, hem de sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na bula\u015f riskinin minimize edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Bu imkan\u0131 bize sa\u011flayabilen IGlar300 ile takip etti\u011fimiz olgumuzda; hem hastan\u0131n tedavisi sa\u011fl\u0131kl\u0131 olarak ilerleyebildi, hem de \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131m\u0131z i\u00e7in temas s\u00fcresinin azalt\u0131lmas\u0131yla ikincil bir kazan\u00e7 sa\u011fland\u0131.<\/p>\n

Sonu\u00e7 olarak, oral anti-diyabetik ajanlar\u0131n COVID-19 ile infekte olan hastalardaki olumsuz etkileri kullan\u0131mlar\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamaktad\u0131r. Etkililik ve g\u00fcvenlilik ad\u0131na ba\u015far\u0131l\u0131 bir olgu takibi yapmam\u0131z\u0131 sa\u011flayan IGlar300 tedavisi, T2DM hastalardaki COVID-19 pandemisiyle m\u00fccadelede etkin rol oynayabilir. Ancak yine de bu konuda geni\u015f kapsaml\u0131 kohort \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla desteklenen ileri ara\u015ft\u0131rmalara ihtiya\u00e7 vard\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u0130R\u0130\u015e Koronavirus hastal\u0131\u011f\u0131 2019 (COVID-19) pandemisi t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 etkilemeye devam etmektedir. En \u00f6nemli korunma y\u00f6ntemi ise hasta veya ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 olan bireyler ile temas\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 olarak bildirilmektedir (1,2). Bunun yan\u0131nda bireylerde, altta yatan di\u011fer hastal\u0131klar, bu pandeminin daha a\u011f\u0131r seyretmesine sebep olmaktad\u0131r. Mortalitenin ve morbiditenin en \u00f6nemli sebepleri, ileri ya\u015f ve kronik hastal\u0131klar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Kronik hastal\u0131klar\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":23557,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5131],"tags":[5174,5254,5253,4229],"class_list":["post-23321","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-olgu-sunumu","tag-covid-19","tag-diabetes-mellitus-2","tag-insilin-glarjin-u300","tag-pandemi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23321","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23321"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23321\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23536,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23321\/revisions\/23536"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23557"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23321"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23321"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.klimikdergisi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23321"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}